
Artykuł proponuje koncepcyjne wykorzystanie płaszczyzny epistemicznej w ujęciu Legitimation Code Theory oraz funkcji dyskursu poznawczego jako narzędzi planowania i refleksji nad kształceniem dwujęzycznym typu CLIL. W centrum rozważań znajduje się pytanie „jak pracować z wiedzą na lekcji”, rozumiane jako projektowanie operacji na wiedzy wykonywanych przez uczniów za pomocą języka. Zaproponowano mikromodel planowania sekwencji dydaktycznych obejmujący: identyfikację treści przedmiotowych, określenie pożądanych operacji poznawczych oraz dobór funkcji dyskursu poznawczego, zasobów językowych i typu zadania. Na tej podstawie wyróżniono trzy warianty „jak” w nauczaniu: przekazywanie, współkonstruowanie, przekształcanie wiedzy. Artykuł pokazuje, że takie ujęcie może stanowić „pierwszy krok” dla nauczycieli CLIL, przesuwając akcent z technik przekazu na operacje na wiedzy i wpisując się w szersze prace sieci badawczej CLILNetLE nad dyscyplinarnymi praktykami językowopoznawczymi.
Dyskryminacja ze względu na płeć pozostaje istotną barierą demokratycznego uczestnictwa, ponieważ systematycznie wycisza lub marginalizuje wybrane głosy. Artykuł analizuje, w jaki sposób pedagogika wrażliwa na płeć może ograniczać te mechanizmy w edukacji wyższej, łącząc ramy pedagogiki feministycznej (bell hooks), pedagogiki krytycznej (Paulo Freire) oraz teorii uczenia się transformatywnego (Jack Mezirow). W oparciu o studium przypadku międzynarodowych warsztatów Erasmus Blended Intensive Program (BIP) zrealizowanych w 2025 roku na Uniwersytecie w Sassari przedstawiono i zinterpretowano partycypacyjne praktyki dydaktyczne, w tym ćwiczenie „Gender Box”. Materiał empiryczny obejmuje wytwory wizualne osób uczestniczących w warsztatach, obserwacje pracy grupowej oraz wypowiedzi z dyskusji podsumowującej. Wyniki wskazują na uruchomienie refleksji krytycznej, wzrost świadomości nierówności oraz rozwijanie sprawczości, empatii i solidarności. Artykuł kończy się rekomendacjami dla instytucji edukacyjnych.
In this article, we present the results of research carried out within the framework of the Research Network on Educational Counseling (RIASEDU). In this case, from the UNS nucleus, we set out to describe, from a mixed research design, the expectations of professors and assistants about the function of pedagogical counselling (PC) of the National University of the South (UNS); to establish a relationship with the views that are held on teaching and learning; and, finally, to reflect on the relationship between expectations and possible training proposals of PC. This research reveals that it is essential to denaturalize teaching practices and problematize their development, in order to build pedagogical didactic knowledge that improves the training of students.
Przedmiotem podjętych w artykule analiz i rozważań jest próba przybliżenia wyników jakościowych badań (auto)biograficznych i pamiętnikarskich, jakie prowadziłam cyklicznie nad kolejnymi pokoleniami nauczycieli w okresie minionego 35 -lecia w Polsce. Kolejne edycje badań obejmują lata: 1992/93; 2002 -2004; 2014-2016 i dotyczą pamiętników i autobiografii młodych, w średnim wieku i starszych nauczycieli oraz ich tekstów nadesłanych z całego kraju. Analizy w powyższym zakresie zostały wzbogacone wynikami badań porównawczych, mieszanych ilościowo- jakościowych (rodzaj triangulacji) nad trzema pokoleniami nauczycieli, przeprowadzonych w latach 1989/90 i porównawczo w latach 2014/15Wnioski i sugestie pedeutologiczne wytyczają kierunek rozwijania szeroko profilowego humanistycznego i refleksyjnego kształcenia nauczycieli jako antidotum na techniczno-kompetencyjny model nauczyciela o profesjonalizmie zbyt ograniczonym wobec nowych wyzwań i zagrożeń. Podkreślono ponadto znaczenie metodologii jakościowej i refleksyjnej w badaniach nad narracjami nauczycieli, zwłaszcza w aspekcie ich funkcji krytycznej i emancypacyjnej.
Nauczyciele pracujący z dziećmi w spektrum autyzmu często wskazują na problemy natury psychicznej i emocjonalnej w tej grupie uczniów. Analizując podłoże tych trudności, można wskazać następujące wskaźniki: labilność emocjonalna i chroniczny stres, odmienne potrzeby sensoryczne oraz nadpobudliwość psychoruchowa. W związku z tym osoby w spektrum autyzmu muszą się mierzyć z wieloma trudnościami na różnych etapach swojej edukacyjnej ścieżki. Dodatkowym obciążeniem dla osób neuronietypowych jest stosowanie wielu różnych technik w celu ukrycia lub odwrócenia uwagi od autystycznych doświadczeń, co negatywnie wpływa na ich funkcjonowanie w sferze emocjonalnej. Proces dostosowywania się osób w spektrum autyzmu do otoczenia społecznego powiązany z ukrywaniem swoich trudności określa się mianem maskowania. Dlatego też pomoc psychologiczna i pedagogiczna powinna być udzielana nie tylko uczniom (na etapie szkoły podstawowej czy średniej), ale również osobom studiującym. Do grupy studentów doświadczających różnych trudności w procesie uczenia się należą właśnie osoby w spektrum autyzmu, ponieważ wiele z nich cierpi na zaburzenia współwystępujące, takie jak: stany lękowe i depresyjne, ataki paniki, zaburzenia odżywiania, dekompensacje psychologiczne, zachowania obsesyjno-kompulsywne czy (auto)agresywne. W kontekście pracy ze studentami o zróżnicowanych potrzebach priorytetem jest indywidualizacja wsparcia.
Artykuł podejmuje kwestie możliwości wykorzystywania kulturowej adaptacji narzędzi badawczych w pedagogice. Procedura ta opiera się na przystosowaniu oryginalnej wersji narzędzia do innej specyfiki kulturowej i może być dokonywana przy przenoszeniu narzędzia stworzonego, funkcjonującego w jednym kraju do innego kraju. Adaptacja nie eliminuje potrzeby tworzenia nowych narzędzi, ale oferuje racjonalną drogę wykorzystania istniejących, teoretycznie zakotwiczonych i empirycznie zweryfikowanych instrumentów tam, gdzie badaczom zależy na porównywalności międzykulturowej oraz oparciu się na już zgromadzonej bazie dowodów. W opracowaniu zaprezentowano dyskusje toczące się nad standardami adaptacji, przedstawiono kolejne etapy tego procesu oraz zaprezentowano dwa przy- kłady kulturowej adaptacji narzędzi w obszarze pedagogiki: Kwestionariusza Źródeł Poczucia Skuteczności Nauczyciela (STEQ) oraz Kwestionariusza Praktyki Refleksyjnej (RPQ). W konkluzji wskazano, że kulturowa adaptacja narzędzi badawczych powinna być traktowana jako odrębny projekt badawczy, a nie czynność techniczna. W takim rozumieniu może stanowić istotny element prowadzenia rzetelnych badań porównawczych, umiędzynarodowienia pedagogiki oraz budowania bazy standaryzowanych narzędzi badawczych.
W dobie powszechnego dostępu do informacji oraz intensywnego rozwoju mediów cyfrowych uczniowie stają się jedną z grup najbardziej narażonych na kontakt z dezinformacją i fake newsmi. Celem artykułu jest analiza sposobów w jaki uczniowie radzą sobie z fałszywymi informacjami oraz omówienie roli kompetencji medialnych w praktyce szkolnej. Tekst opiera się na analizie literatury przedmiotu oraz raportów międzynarodowych dotyczących edukacji medialnej i informacyjnej. Na podstawie przeglądu literatury oraz praktyki pedagogicznej wykazano, że uczniowie posiadają relatywnie wysokie umiejętności techniczne w obsłudze urządzeń cyfrowych, jednak często brakuje im krytycznego podejścia do treści medialnych Wskazano kluczowe kompetencje niezbędne do krytycznej analizy treści medialnych oraz dobre praktyki edukacyjne możliwe do wdrożenia w szkołach. Edukacja medialna realizowana w szkołach, w tym zajęcia z interpretacji treści, weryfikacji źródeł oraz analizy intencji nadawcy znacząco wpływa na rozwój kompetencji medialnych uczniów. Takie praktyki pozwalają uczniom nie tylko rozpoznawać dezinformację i fake newsy, ale też rozumieć mechanizmy ich powstawania i wpływu.
Artykuł stanowi przegląd literatury dotyczącej funkcjonowania osób dorosłych z dysleksją w kontekście ich życia codziennego, zawodowego oraz edukacyjnego, ze szczególnym uwzględnieniem uwarunkowań instytucjonalnych w Polsce i w Wielkiej Brytanii. Celem opracowania jest identyfikacja różnic w formach wsparcia oraz wskazanie konieczności wdrożenia skutecznych rozwiązań legislacyjnych w Polsce. Przeprowadzona analiza wykazała, że osoby dorosłe z dysleksją napotykają znaczące trudności, co uzasadnia potrzebę implementacji odpowiednich dostosowań edukacyjnych oraz zawodowych. Równocześnie przedstawiono wybrane przykłady dobrych praktyk wdrożonych w Wielkiej Brytanii. Ponadto sformułowano wnioski i rekomendacje mające na celu wspieranie rozwoju spójnej polityki edukacyjnej oraz społecznej w Polsce.
Trauma-Responsive initiatives in education often center students while overlooking teachers' experiences of harm. This qualitative study examines how novice teachers made sense of fear and ongoing threat through participation in an alumni Care Circle. Findings show that collective dialogue and ethical witnessing supported shared interpretations of trauma as structurally produced rather than individual failure. Care Circles functioned as a healing-centered, non-clinical infrastructure, offering a collective alternative to individualized trauma-responsive supports for teachers.
This conceptual article advances understanding of teacher residency partnerships between educator preparation programs and local education agencies. Drawing on established educational partnership frameworks and emerging research on residency partnerships, we propose a structural-relational model highlighting purposeful planning, shared values and goals, leadership, trust, communication, and commitment. Using two residency partnerships as illustrative cases, we demonstrate how structures and relational dynamics interact over time, revealing tensions, adaptations, and conditions that may contribute to long-term sustainability.
This vignette-based qualitative study examined Teacher Residency Rotations (TRRs) whereby novice teachers observe expert teachers in P12 classrooms, modeling medical residencies while operationalizing cognitive apprenticeship theory. Analysis of 22 residents' reflection vignettes across four cohorts revealed five themes: classroom management, building relationships, student engagement, differentiated instruction, and monitoring instruction. Findings demonstrate that structured novice-expert observations enrich access to tacit pedagogical knowledge, address gaps in early field experiences, and allow development of professional vision and adaptive expertise.
Teacher residencies strengthen teacher preparation, retention, and work-force diversity. Central to high-quality programs are reciprocal LeA-epppartnerships that collaboratively design and sustain clinically rich prepa-ration experiences. Drawing on multi-state case studies, this study exam-ined how strong partnerships enable practice-based learning, coordinated program design, and sustainability. Findings highlight how partnerships support full-year clinical placements, co-teaching with expert mentors, coursework-practice alignment, shared governance, and innovative fund-ing approaches, underscoring the importance of LeA-epp partnerships in educator workforce development.
This paper explores the motivation of teacher residents in joining a teacher residency situated in the U.S. Southeast. The research examined the question: what motivates aspiring teachers to join a teacher residency and what factors appear to support their persistence in the profession? Twenty-nine teacher residents participated in this interview study. Findings illustrated that motivations began as pragmatic (financial and professional supports), but persistence in the field became more relational and ideological.
Rural schools have difficulty attracting and retaining teachers. To explore whether residencies might provide novel solutions, a case study of 16 teacher candidates in one rural residency program was conducted. The research focused on their motivations to teach in a rural area and the resources they identified as supporting their teaching. Findings suggest that teacher candidates identify rural familialism, defined as the inter-generational wisdom and resources passed down to new teachers, as a key resource.
This essay explores how artificial intelligence (AI) can support situated learning by connecting education to authentic, real-world contexts. Accompanied by examples from school design models and AI-integrated tools, the analysis highlights how technology can enhance teacher agency, contextual relevance, and experiential pedagogy. Rather than replacing human interaction, AI is framed as a strategic catalyst for deeper engagement, authentic assessment, and inclusive practices, requiring for an ethically grounded, equity-oriented integration of AI within contemporary educational ecosystems.
This article introduces ecological grading, a sustainable feedback framework for writing instruction that balances student learning with instructor workload. Alongside a three-step model for designing and validating ecological practices, we present the Diagnostic Feedback Draft, a low-stakes intervention combining rapid instructor review with automated tools to identify high-impact issues early. Drawing on classroom application and literature, we illustrate how minimalist feedback, rubrics, and automated systems can improve revision quality, enhance autonomy, and reduce grading burnout.
This study examines how the legal arguments in United States v. South Carolina (1978) established a "rational relationship" between teaching and validated teacher licensure exams. Findings reveal that these arguments promoted racial objectivity, masked arbitrary decisions as rigorous, and reframed teacher education programs as workforce development. These precedents have perpetuated the commonsense that licensure exams are essential for ensuring teacher quality, despite ongoing concerns about their predictive validity and disparate impact on teachers of color.
This mixed methods study explored the influence a constructivist approach to teaching and learning had on 34 teacher participants' beliefs and perceived practices. Two mathematics methods courses were redesigned to follow a constructivist approach of teaching, giving participants an opportunity to experience this type of pedagogy as learners and teachers. Pre- and post-surveys and an open-ended questionnaire were used to collect data. Results suggested a shift in teachers' beliefs toward constructivism.