Mevrouw van Heugen hangt over haar rollator in de spreekkamer. Ze heeft veel “rare” moedervlekken en vraagt zich af of die kwaad kunnen. Ik zie gewone verruca seborrhoica en mevrouw is opgelucht als ik haar dat vertel. Op mijn vraag of ze er vanaf wil, geeft ze aan dat ze het zo prima vindt. ‘Mijn man vindt mijn huid steeds interessanter’, grapt ze.
Hirsutisme, overmatige haargroei bij vrouwen volgens een mannelijk beharingspatroon, wordt vaak veroorzaakt door het polycysteusovariumsyndroom (PCOS). Huisartsen spelen een cruciale rol bij het herkennen en doorverwijzen van patiënten voor verder onderzoek en behandeling. In dit artikel bespreken we de belangrijkste kenmerken van deze aandoening, de diagnostiek en het beleid.
Het basaalcelcarcinoom (BCC) is verreweg de meest voorkomende vorm van kanker in Nederland. Dit type huidkanker groeit meestal langzaam en de kans op metastasering of overlijden is erg klein. In de meeste gevallen veroorzaakt een BCC weinig tot geen klachten. Huisartsen zien regelmatig patiënten met een BCC, en conform de NHG-Standaard Verdachte Huidafwijkingen kan een groot deel van deze patiënten goed in de eerste lijn behandeld worden. De vraag is of elk BCC behandeld móet worden, vooral omdat BCC veel voorkomt bij kwetsbare, oudere patiënten.
Scabiës is een hardnekkige en veelvoorkomende aandoening. De behandeling is intensief en betreft niet alleen de patiënt zelf, maar ook de mensen met wie de laatste 6 weken contact is geweest. Vera van Uem, aios infectieziektebestrijding bij de GGD en ex-huisarts, en dermatoloog Annemie Galimont hebben praktische tips voor de huisarts.
Actinische keratose is een zeer frequent gediagnosticeerde huidafwijking in de huisartsenpraktijk. De meeste huisartsen zullen voor de behandeling ervan bijna automatisch grijpen naar het wattenstaafje of de spuitbus met vloeibare stikstof. Jaar in jaar uit opnieuw een bezoek op het spreekuur voor cryotherapie vormt dan geen uitzondering. Een zeer goede – zo niet betere – alternatieve behandeling vormt veldbehandeling met 5-fluorouracil, zeker bij meer en/of grotere actinische keratosen. Deze behandeling verlaagt het recidiefrisico sterker dan cryotherapie. Veldbehandeling verdient een grotere bekendheid en is minder ‘spannend’ dan veel huisartsen denken.
Van 2017–2020 werkten huisartsen en dermatologen in de regio Nijmegen samen binnen het project Verdachte huidafwijkingen in de huisartsenpraktijk om de diagnostiek en behandeling van verdachte huidafwijkingen in de eerste lijn te verbeteren. Deelnemende huisartsen volgden hiervoor scholing en er werden regionale samenwerkingsafspraken gemaakt. De evaluatie bij afronding van het project toonde verschillende positieve resultaten. Nu, 5 jaar later, is een deel van deze evaluatie opnieuw uitgevoerd.
De incidentie van huidkanker neemt toe en huisartsen wordt steeds vaker gevraagd om verdachte plekjes te beoordelen. Om overbelasting van de tweede lijn te voorkomen is het van belang om vooral ook de goedaardige afwijkingen te herkennen en daarmee onnodige excisies en verwijzingen naar de tweede lijn te voorkomen. De dermatoscoop heeft zijn waarde hiervoor in de tweede lijn al bewezen, maar kan ook in de eerste lijn van toegevoegde waarde zijn. Hoe gebruik je dit instrument en wat is de meerwaarde van dermatoscopie?
Schaamhaarverwijdering is een trend die zowel bij vrouwen als mannen steeds gebruikelijker wordt, beïnvloed door culturele, seksuele en religieuze factoren. Hoewel de meeste mensen deze procedure uitvoeren zonder ernstige bijwerkingen, kan het leiden tot huidcomplicaties en andere ongemakken. Deze nascholing biedt een overzicht van de redenen voor schaamhaarverwijdering, mogelijke complicaties en adviezen voor veilige verwijdermethoden.
Onze spreekkamers worden steeds diverser, en deze trend zal naar verwachting toenemen. Veelvoorkomende huidaandoeningen kunnen zich anders presenteren op de verschillende huidtypen, en sommige huidziekten komen juist bij het ene huidtype vaker of minder vaak voor dan bij het andere huidtype. Bovendien kunnen culturele verschillen en gewoonten bijdragen aan het ontstaan van de aandoening of de ervaren ziektelast. In deze nascholing bespreken we waar je op kunt letten bij het beoordelen van huidafwijkingen op een donkere huid.
Chronische jeuk is een veelvoorkomend probleem met diverse oorzaken, zoals huidaandoeningen, interne ziekten, neurologische of psychiatrische aandoeningen, en (genees-)middelengebruik. Een grondige anamnese en lichamelijk onderzoek zijn essentieel om de oorzaak te achterhalen. Wanneer geen oorzaak gevonden wordt, spreken we van chronische jeuk van onbekende origine. Dit artikel bespreekt oorzaken, diagnostische aanpak en behandelopties, met een focus op chronische jeuk zonder bekende oorzaak.
Ulceraties van het mondslijmvlies komen vaak voor en kunnen wijzen op diverse lokale en systemische aandoeningen. De oorzaken kunnen traumatisch, infectieus, neoplastisch, immuun- of geneesmiddelgerelateerd zijn en variëren van onschuldig, vanzelf genezend tot levensbedreigend. In de meeste gevallen kan de juiste diagnose worden gesteld op basis van de anamnese en klinische presentatie. Het is belangrijk de diagnose tijdig te stellen, omdat orale ulcera soms de eerste aanwijzing zijn voor een systemische of kwaadaardige aandoening.
Steeds meer mensen laten een tatoeage zetten. Meestal reageert hun huid daar niet op, maar soms kan er een allergische reactie op tatoeage-inkt optreden. De huisarts is dan degene die de aangedane huid beoordeelt en het vervolgbeleid bepaalt. Aan de hand van een casus geven we meer achtergrondinformatie over een vaker voorkomende allergische reactie op specifiek rode tatoeage-inkt en andere mogelijke reacties op tatoeages. Hoe ontstaat zo’n reactie en wat kun je doen?
De website Huidziekten.nl is een klassieker onder de digitale hulpmiddelen. Sinds 2001, al voor de brede online beschikbaarheid van NHG-Standaarden en Thuisarts.nl, konden huisartsen hier informatie over dermatologische ziektebeelden opzoeken. Heeft deze digitale informatiebron in de moderne huisartsenpraktijk nog meerwaarde?
Haaruitval is een veelvoorkomende klacht in de huisartsenpraktijk, vaak veroorzaakt door alopecia androgenetica en alopecia areata. Diffuus haaruitval (alopecia diffusa) door telogeen effluvium is minder bekend, terwijl dit de meest voorkomende oorzaak van diffuus haarverlies is. Veel huisartsen ervaren haarziekten als diagnostisch en therapeutisch uitdagend en zitten vaak zelf met de handen in het haar. In dit artikel bespreken we de achtergrond en de diagnostische en therapeutische mogelijkheden voor de huisarts bij deze vorm van haarverlies.
Alle dermatologen in de wijde regio waren ze afgegaan en steeds kwamen ze bij mij terug. Het was ook vreselijk. Therapieresistente psoriasis zoals ik het nog niet vaak had gezien: de karakteristieke dikke, schilferende plaques op handen, armen, benen, borst en rug… en ja, waar eigenlijk niet?
