برآورد رواناب ذوب برف با استفاده از مدل ذوب برف و سیستم اطلاعات جغرافیایی در حوضه سد اکباتان همدان

برآورد رواناب حاصل از ذوب برف در کوهستان‌ها از اهمیت بالایی برخوردار است. برای نیل به این هدف برآورد درست و قابل‌قبول از پوشش برف حوضه و تغییرات آن در طول سال ضروری است. با توجه به این‌که در کشور ما اندازه‌گیری‌های زمینی برف به‌صورت روزانه انجام نمی‌شود، تصاویر ماهواره‌ای اطلاعات لازم را با دقت خوبی در اختیار قرار می‌دهند. در این مطالعه، سطح پوشش برف حوضه به‌عنوان مهم‌ترین متغیر هیدرولوژیکی لازم با استفاده از تصاویر ماهواره TERRA سنجنده MODIS با قدرت تفکیک مکانی500 متر به‌صورت روزانه به‌دست آمد. سپس برای محاسبه رواناب برف در حوضه از مدل ذوب برف (SRM) استفاده گردید. این مدل رواناب ذوب برف را با استفاده از پارامترهای هواشناسی، هیدرولوژی و خصوصیات حوضه محاسبه و همراه با رواناب مشاهداتی به‌صورت نمودار و عددی ارائه می‌کند. در پژوهش حاضر، داده‌های لازم برای اجرای مدل به‌صورت روزانه و برای سال‌های آبی 82-1381 و 83-1382 استخراج گردید. از داده‌های سال 82-1381 برای واسنجی مدل SRM استفاده شد. مدل حجم رواناب سالانه را با 74/4 درصد اختلاف و دبی جریان روزانه را با ضریب تبیین 93/0 شبیه‌سازی کرد. برای ارزیابی مدل از داده‌های سال 83-1382 استفاده شد. مدل حجم رواناب سالانه را با 15/2 درصد اختلاف و دبی جریان روزانه را با ضریب تبیین 84/0 برآورد کرد. مقادیر فوق دقت بالای تصاویر مورداستفاده و مدل را در برآورد رواناب ذوب برف برای حوضه مذکور نشان می‌دهد که نشانگر قابلیت و توانایی کاربرد مدل و تصاویر MODIS برای حوضه‌های دیگر منطقه می‌باشد.