This study examines young people's attitudes towards older adults in Turkey within the context of cultural and family values. The research aims to reveal how Kağıtçıbaşı's family exchange model, cantered on autonomous, relational, and autonomous-relational self-dimensions, influences young people's perceptions of ageing and their attitudes towards ageism. This study, which highlights the family as the fundamental cultural arena where attitudes towards older people are formed, negotiated and transformed, fills an important gap by examining the impact of family-based self-structures, which have not been sufficiently explored in the literature, on ageism. In this study, 232 young individuals aged 18-25 studying at Hatay Mustafa Kemal University were reached using convenience sampling, one of the probability sampling techniques used in quantitative research. No significant differences were found in participants’ attitudes toward older adults based on gender, nor between the frequency of communication with grandparents or providing care and the age discrimination scales. However, a significant relationship emerged between the frequency of contact with older adults and the subscales of restricting the elderly's life and positive discrimination. Higher family autonomy was associated with slightly more negative discriminatory attitudes, whereas a relational self within the family was linked to increased supportive behaviours and reduced negative ageist attitudes. Autonomous–relational self was related to greater support and lower ageism toward older adults. Overall, this study reveals that societies combining individualistic and relational characteristics exhibit more positive attitudes towards older people, thereby highlighting the limitations of the rigid individualistic-collectivist dichotomy often discussed in relation to ageism.
Developing countries face a persistent financing gap as one of the major obstacles to achieving sustainable development goals. Insufficient domestic savings hinder these countries’ ability to secure the financing required for their growth and development objectives, which consequently renders them dependent on external financial resources. External financing plays a crucial role in enabling these countries to undertake essential investments, raise income levels, and improve overall social welfare. In this context, the economic contributions of diaspora communities to their countries of origin have gained increasing recognition as a viable source of external financing. In recent years, diaspora investments have attracted attention in the development literature not only for their financial value but also for their broader developmental impacts. For many developing countries, diaspora contributions go beyond remittances and include direct investments, entrepreneurial initiatives, and the transfer of knowledge, skills, and cultural values. Migrants are thus viewed not only as financial contributors but also as key development actors who bring valuable human and social capital to their home countries. This study explores the role of diaspora investments as an alternative mechanism for development financing, drawing on key insights from the existing literature. It also examines the case of Türkiye, where, particularly since the 1960s, labor migration to European countries—especially Germany—has played a strategic role in national development through foreign exchange inflows and the transfer of skills and experience. Furthermore, the Granger causality analysis for the period 1964–1980 indicated a bidirectional causal relationship between remittances and the trade deficit, whereas the analysis for the period 1964–2020 did not reveal such a relationship.
In 2023, Türkiye implemented the Environmental Education and Climate Change (EECC) curriculum nationwide. This study examines that curriculum through qualitative document analysis and systematic content analysis of both the EECC framework and its official textbook, drawing on Posner’s (2004) curriculum analysis framework to interrogate written intentions, pedagogical design, and embedded learning opportunities. Core climate change concepts are introduced, alongside an expressed commitment to inquiry-oriented pedagogy. Practice, however, unfolds differently. Climate learning remains predominantly theoretical, with limited opportunities for students to design interventions, test solutions, or evaluate outcomes in authentic environmental contexts. Cognitive development receives sustained attention, yet instruction largely stabilizes lower-order thinking, restricting engagement with uncertainty, trade-offs, and systemic complexity. This produces a discernible gap between curricular aspiration and enacted learning: inquiry is visible in language, but instructional sequences rarely extend beyond information acquisition. Parallel constraints appear in affective and behavioral domains. Emotional engagement, attitude formation, and action competence receive minimal scaffolding, orienting learning toward cognitive compliance rather than climate agency. Although mitigation and adaptation are formally included, emphasis falls mainly on low-impact individual practices, most notably recycling, while collective, civic, and structural forms of engagement remain marginal. Such selectivity narrows the range of responses available to learners. Climate justice and disaster risk reduction also receive limited treatment, reducing opportunities to examine unequal vulnerability and systemic drivers of exposure. Assessment practices reinforce these patterns. While portfolios are present, evaluation relies heavily on conventional formats such as multiple-choice testing, privileging recall over interpretation, creativity, and problem-solving. Assessment therefore functions primarily as content verification rather than as a mechanism for developing adaptive reasoning. Viewed as a whole, the EECC curriculum articulates inquiry-oriented ambitions, yet its internal organization continues to favor conceptual coverage, individualized action, and traditional assessment, constraining students’ encounters with climate change as a socially contested and action-relevant problem.
This study presents the development, validation, and reliability assessment of the Artificial Intelligence Awareness Scale (AIAS), specifically designed to evaluate university students' awareness of artificial intelligence (AI). Despite significant advances in AI technologies and their increasing integration into daily life and educational environments, there is currently no existing measurement instrument that comprehensively evaluates AI awareness among students, incorporates the most recent AI developments, and takes non-technical users into consideration. To address this gap, the present study employed an exploratory sequential mixed-methods design. An initial literature review and expert consultations guided the formation of a preliminary item pool, which was refined through qualitative evaluations. The finalized 20-item draft scale was administered to 361 university students enrolled in social science departments. Exploratory factor analysis (EFA) resulted in an 11-item scale with two distinct factors: "Literacy" (7 items, factor loadings ranging from .48 to .72) and "Threats" (4 items, factor loadings ranging from .56 to .70). Confirmatory factor analysis (CFA) confirmed the two-factor structure, yielding acceptable fit indices (RMSEA = .084, SRMR = .074, GFI = .93). Internal consistency reliability was acceptable (Cronbach's alpha = .64 overall; .67 for Literacy and .59 for Threats; McDonald’s Omega = .65 overall; .67 for Literacy and .61 for Threats), and test-retest stability over a four-week period was high (r = .80). Results demonstrate that AIAS is a valid and reliable instrument for measuring university students' AI awareness. The scale is particularly valuable for identifying specific areas where educational interventions are needed and informing policy decisions.Keywords: Artificial Intelligence, Artificial Intelligence Awareness, Artificial Intelligence literacy, Artificial Intelligence Threats
Geçtiğimiz yüzyılda dünya nüfusunun dört kattan fazla artması, fosil yakıt temelli imalat sanayisinin hızlı gelişimi ve buna bağlı olarak ortaya çıkan küresel ısınma, çevresel, ekonomik ve toplumsal alanlarda önemli değişimlere yol açmıştır. Küresel ölçekte sera gazı emisyonlarının artışı, ekosistemlerin bozulması ve iklim krizinin derinleşmesi, yalnızca doğal çevreyi değil, ekonomik sürdürülebilirliği ve toplumsal refahı da tehdit eden başlıca unsurlar hâline gelmiştir. Bu olumsuz etkileri azaltmaya yönelik olarak Avrupa Birliği tarafından geliştirilen Avrupa Yeşil Mutabakatı (AYM), düşük karbonlu ve sürdürülebilir bir ekonomik modele geçişi hedefleyen kapsamlı bir politika çerçevesi sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, AYM uygulamalarının Türkiye’de faaliyet gösteren enerji yoğun sektörlerdeki işletmeler üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Araştırma kapsamında, Borsa İstanbul’da işlem gören taş-toprak, ana metal, kimya-ilaç ve metal eşya sektörlerinde yer alan şirketlerin 2013-2024 yılları arasındaki verileri incelenmiştir. Veri seti; kurumsal yönetim derecelendirme puanı, sürdürülebilirlik raporlaması, kârlılık göstergeleri, karbon emisyon şeffaflığı ve modern üretim tekniklerinin uygulanma düzeylerini içermektedir. Analiz sürecinde lojistik regresyon ve panel veri regresyonu yöntemleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, AYM gereklilikleri ile kurumsal yönetim derecelendirme puanı, sürdürülebilirlik raporlaması, kârlılık ve karbon emisyon şeffaflığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü ilişkiler olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, incelenen şirketlerin söz konusu dönemde karbon emisyon şeffaflık raporlaması, sürdürülebilirlik raporlaması ve kurumsal yönetim derecelendirme puanlarında artış eğilimi gösterdikleri belirlenmiştir. Bu sonuçlar, AYM’nin yalnızca çevresel etkilerin azaltılması açısından değil, aynı zamanda kurumsal şeffaflık, yönetim kalitesi ve rekabet gücü açısından da olumlu etkiler yarattığını göstermektedir.
This study examines the Black Sea region within the framework of Regional Security Complex Theory and focuses on the relational and multi-layered nature of security dynamics among actors. Drawing on the theoretical framework developed by Buzan and Wæver, the study argues that security in the Black Sea should be evaluated not only in terms of material capabilities but also on the basis of historically shaped perceptions and interactions among multiple actors. The security complex emphasizes the importance of relational dynamics among actors and highlights that these dynamics intensify at the regional level. The analysis addresses the historical development of Russia’s security policies in the Black Sea and examines how these policies have transformed over time. In particular, the annexation of Crimea in 2014 and the Russia–Ukraine war that began in 2022 are considered as turning points that have fundamentally transformed the region’s security environment. The study reveals how these developments have reshaped regional security dynamics and their effects on the broader international context. In the study, the Black Sea is addressed as a critical geopolitical space where regional and extra-regional actors intersect, and Russia’s central position within this space, as well as its perception of the region as a vital buffer zone for its national security, are analyzed. The study places the Black Sea within a broader international framework by considering the roles of external actors such as NATO, the United States, and China. While NATO seeks to increase its deterrence capacity in the Black Sea, the United States develops strategies through its partners due to its lack of direct access to the region. China, on the other hand, attempts to expand its sphere of influence in the Black Sea, which it regards as a key component of the Belt and Road Initiative. In the Black Sea, the military, economic, and political dimensions of security relations among regional and extra-regional actors are of critical importance. Security dynamics among actors influence one another; this influence is not limited to the regional level but also has global repercussions. In the study, an analysis based on a literature review has been conducted, and various sources have been utilized in order to interpret both historical and contemporary developments.
Bu çalışma, Almanya’da sosyal hizmetlerin federal yapı ve yerindenlik (subsidiarite) ilkesi çerçevesinde nasıl örgütlendiğini inceleyerek, bu kurumsal yapı içerisinde sivil toplum kuruluşlarının (STK) rolünü ve özellikle göçmen kökenli Müslüman STK’ların temsiliyet durumunu analiz etmektedir. Federal Almanya’da sosyal hizmetler, federal düzeyde belirlenen çerçeve politikalar ile eyaletler ve yerel yönetimler tarafından yürütülen uygulamalar arasında kurulan çok katmanlı bir yönetişim modeli üzerinden sunulmaktadır. Bu modelde, kamu otoriteleri ile sivil toplum arasındaki iş birliği büyük ölçüde Serbest Sosyal Hizmet Federal Çalışma Topluluğu (BAGFW) çatısı altında kurumsallaşmıştır. Araştırma, nitel araştırma deseni çerçevesinde yürütülmüş; veri toplama tekniği olarak doküman analizi, veri çözümlemesinde tematik analiz yöntemi kullanılmıştır. DergiPark, TR Dizin, Google Akademik, Scopus ve Web of Science veri tabanlarında 2020–2025 dönemine ait 204 yayın taranmış, belirlenen ölçütlere uygun 126 doküman analize dâhil edilmiştir. Veriler MAXQDA 2024 nitel veri analiz programı aracılığıyla çözümlenmiştir. Bulgular, Almanya’daki sosyal hizmet uygulamalarının büyük ölçüde BAGFW çatısı altında yer alan üç seküler (AWO, DRK ve PARITÄTISCHE) ve üç dinî/manevî (DCV, EKG ve ZWST) çatı sivil toplum kuruluşu aracılığıyla koordine edildiğini ortaya koymaktadır. Buna karşılık, göçmen kökenli Müslüman STK’ların bu kurumsal yapı içerisinde karar alma süreçlerine katılım, kurumsal temsiliyet ve kamu kaynaklarına erişim açısından çeşitli yapısal sınırlılıklarla karşılaştıkları belirlenmiştir. Bu durum, yerindenlik ilkesine dayalı sosyal hizmet sisteminin standartlaşma ve erişilebilirlik kapasitesinin yüksek olmasına rağmen, kültürel çeşitlilik, eşit katılım ve temsiliyet adaleti boyutlarında güçlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Bu yaklaşımın, sosyal hizmetlerin sürdürülebilirliğini desteklerken toplumsal adaletin kurumsallaşmasına ve eşitlikçi uygulamaların yaygınlaşmasına katkı sağlayacağı öngörülmektedir.
Bu çalışma, yapay zekânın sosyal bilimler literatüründeki kavramsal ve tematik dönüşümünü incelemek amacıyla 2015–2025 yılları arasında Web of Science veri tabanında yayımlanan akademik yayınları bibliyometrik yöntemlerle analiz etmektedir. 29 Mayıs 2025 tarihinde indirilen ve filtreleme sonrası 7.693 kayıttan oluşan veri seti, İngilizce makale ve derlemeleri kapsamaktadır. Çalışma, performans analizleri, bilimsel haritalama teknikleri ve metin temelli analizleri bütünleştiren çok katmanlı bir çerçeveye dayanmaktadır. Analiz öncesinde veri setindeki yinelenen kayıtlar temizlenmiş; terim varyasyonlarını azaltmak amacıyla thesaurus ve stopword temelli terim normalizasyonu uygulanmıştır. Bu kapsamda yayın eğilimleri ve atıf yapısı; anahtar kelime eş-görünüm ağları, çoklu uyum analizi (MCA), tematik harita, tematik evrim ve N-gram analizleri kullanılarak incelenmiştir. Ayrıca yazar, kurum ve ülke düzeyinde iş birliği ağları ile three-field plot analizi gerçekleştirilmiştir. Analizler, Bibliometrix (Biblioshiny) aracılığıyla yürütülmüş; veri seti 2015–2020 ve 2021–2025 olmak üzere iki alt döneme ayrılarak literatürdeki zamansal dönüşüm karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bunun yanı sıra, anahtar kelime ve tematik yapı analizlerinde farklı minimum frekans eşikleri kullanılarak bulguların parametre duyarlılığı test edilmiştir. Bulguların dış geçerliliği Scopus veri tabanı üzerinden sınırlı bir doğrulama analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular, yapay zekâ temalı sosyal bilim araştırmalarının özellikle 2020 sonrasında belirgin bir ivme kazandığını ve literatürün yalnızca nicel olarak genişlemekle kalmayıp kavramsal ve tematik açıdan da derinleştiğini göstermektedir. Ayrıca teknik odaklı yaklaşımların zamanla etik yönetişim, algoritmik karar alma ve toplumsal etki temalarıyla bütünleştiği ortaya konulmuştur. Sonuç olarak bu çalışma, yapay zekâ temalı sosyal bilim literatürünün teknik araç odaklı bir alandan etik, yönetişim ve toplumsal etkileri merkeze alan disiplinlerarası bir araştırma alanına evrildiğini göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, literatürün entelektüel yapısını ve zamansal dönüşümünü çok katmanlı analizlerle haritalandırarak alan yazına metodolojik ve kavramsal açıdan özgün katkılar sunmakta; buna ek olarak gelecekteki araştırmalar için değer odaklı algoritmalar, kültürel bağlamlar ve yönetişim çerçevelerine yönelik yeni araştırma gündemleri önermektedir.
For capital constrained suppliers, use of supply chain finance requires consideration of interplay between production and finance decisions. We solve the optimal input procurement problem for a capital constrained make to order manufacturer subject to yield and lead time uncertainty and compare use of supply chain finance methods (Advance Payment Discount (APD), Bank Loan (BL), Reverse Factoring with initial bank loan (RF), and Buyer Backed Purchase Order Finance (BPOF)). Our model applies to manufacturing from raw material such as mechanical and electronics and service processes such as cold chain transportation with individual cooling units, e.g. for vaccine distribution. We model our problem via stochastic optimization with binomial production yield and discrete random lead time. We prove the convexity of the objective functions for APD, BL, and RF; and we show that the objective function for BPOF can be expressed as difference of two convex functions and employ Difference of Convex Functions programming to find the optimal production input amount. We see that, as frequently applied in practice, payment terms longer than 90 days may make the supplier give up on the order due to no expectation for any profit. Optimal profit is more sensitive than procurement amounts to the joint effect of interest rates and yield probability as well as fluctuations in lead time. For suppliers with higher yield rates BPOF brings the most advantage when interest rates are the same for all methods, and APD brings the most advantage when flexibility on interest rates it provides is employed for suppliers with lower yield rates. Methodologically, we develop an analytical make-to-order model under yield and lead time uncertainty and solve the resulting optimization problems using expected profit maximization, including DC programming for the BPOF scheme.
Bu makale, geç Osmanlı’dan erken Cumhuriyet’e uzanan edebî metinlerde çocuk oyunlarını, yetişkin dünyasının normlarını, hiyerarşilerini ve çatışmalarını alegorik biçimde sahneleyen toplumsal pratikler olarak ele almaktadır. Çocuk oyunları, bu çalışmada masum ya da yalnızca gelişimsel etkinlikler olarak değil; modernleşme sürecinde şekillenen toplumsal düzenin çocuk bakışıyla yeniden üretildiği ve sorgulandığı özgül sahneler olarak kavramsallaştırılmaktadır. Bu yaklaşım, çocukluğu, klasik sosyolojik yaklaşımlardaki gibi edilgen bir geçiş evresi yerine, yeni çocukluk sosyolojisi çalışmalarında olduğu gibi toplumsal anlamın kurulduğu etkin bir deneyim alanı olarak düşünmeyi mümkün kılar. Çalışma, oyunu kültürün kurucu bir biçimi olarak tanımlayan Johan Huizinga’nın yaklaşımı ile gündelik etkileşimi rol, performans ve sahneleme kavramları üzerinden okuyan Erving Goffman’ın mikro-sosyolojik teorik perspektifini bir araya getirerek, çocuk oyunlarının hem tarihsel hem de etkileşimsel boyutlarını görünür kılmayı amaçlar. Bu çerçevede makale, geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet bağlamında kaleme alınmış beş edebî eseri incelemektedir:Aşk-ı Memnu,Falaka,Küçük Paşa,LeonisveSınıf Arkadaşları. Bu eserlerde çocuk oyunları; sınıf ilişkileri, otorite biçimleri, toplumsal cinsiyet rolleri ve siyasal düzenle iç içe geçmiş sahneler olarak ortaya çıkar. Oyun, kimi zaman okulda disiplinin, kimi zaman konak ya da mahallede hiyerarşinin, kimi zaman da tarihsel kırılmaların çocuk bedeninde ve hayal gücünde nasıl deneyimlendiğini ve yetişkin dünyasının çocuk oyunlarında nasıl alegorik bir düzlemde yer bulduğunu açığa çıkarır. Bu bağlamda çocuklar, yetişkin rollerini basitçe taklit etmekle yetinmez; bu rolleri sadeleştirir, yoğunlaştırır, dönüştürür ve zaman zaman parodileştirerek toplumsal düzenin kırılganlığını görünür kılar. Makale, çocuk oyunlarını modernitenin gündelik hayata nasıl yayıldığını deşifre eden eleştirel bir mercek olarak okumayı önerir; bu okumanın edebiyat incelemeleri ile çocukluk sosyolojisi arasında üretken bir diyalog kurabileceğini savunur ve çocuk bakışının toplumsal çözümleme açısından sunduğu özgül imkânlara dikkat çeker.
This article conceptualizes public housing as a trust-based allocation of usufruct, grounded in the principles of bayt al-māl, fiduciary responsibility (amānah), and public welfare (maṣlaḥah), without generating private ownership. It aims to fill a significant gap in the literature by systematically relating the fiscal order shaped in Islamic law around the administration of bayt al-māl, the principle of trust, and the notion of public benefit to the administrative logic of Turkey’s public housing regime (Law No. 2946). Its central argument is that public housing may be reinterpreted through an “amānah-usufruct model.” Within this model, the raqabah (corpus or bare title) remains vested in the public, while the manfaʿah (usufruct or right of use) is structured as a duty-linked, time-bound, and supervisable entitlement. The study adopts a doctrinal-comparative method, examining together classical fiqh texts, fiscal doctrines, contractual typologies, and modern legislation regulating allocation, non-transferability, evacuation, and compensation. The analysis is based on conceptual mapping, internal coherence, and functional comparison, and does not rely on empirical data. The findings demonstrate that both fiqh and modern administrative law regulate public housing as a supervised and duty-linked usufruct intended to prevent waste and secure public accountability. This convergence becomes particularly visible in such principles as the requirement of actual residence, non-transferability, the restriction of succession by inheritance, the application of proportionality and kifāyah criteria in allocation, liability based on taʿaddī and taqṣīr, and the obligation to vacate the dwelling upon termination of office. The principal divergence, however, lies in the normative foundations of legitimacy: whereas fiqh is grounded in a conception of responsibility shaped by trust and moral obligation, modern law is governed more decisively by procedural and administrative rationality.The article’s original contribution lies in proposing an analytical framework for assessing the legal legitimacy of public housing along the axes of allocation, supervision, and return. This approach demonstrates that public housing should be understood not as private property, but as a usufruct arrangement ordered toward the public good, and it clarifies more distinctly the legal distinction between public housing and social housing.
Kur’an-ı Kerim’in hermenötik açıdan tartışmalı ve çok katmanlı kavramlarından biri olan ümmîlik, klasik tefsir geleneğinde okuma yazma bilmeyen şeklindeki yaygın epistemolojik tanımla tarihsel bağlamın ve etimolojik kökenin işaret ettiği sosyo-kültürel statü arasında derin bir anlamsal gerilim barındırmaktadır. Bu çalışma, söz konusu kavramın anlamsal çerçevesini belirleyerek İngilizce Kur’an meallerindeki yansımalarını çeviri stratejileri ve mütercim motivasyonları açısından ele almaktadır. Araştırmada kavramın "ümm (anne)” yerine "ümmet (topluluk)” köküyle ilişkisinden ve nüzul ortamındaki kullanımından hareketle on iki İngilizce meal, ilgili ayetlerin muhatap kitlelerine göre tasnif edilerek karşılaştırmalı olarak analiz edilmektedir. İnceleme neticesinde, mütercimlerin kavrama sabit bir sözlük karşılığı vermek yerine ayetin bağlamına ve teolojik önceliklerine göre değişken stratejiler izledikleri tespit edilmektedir. Özellikle Âl-i İmrân 3/75 ve Cuma 62/2 ayetlerinde olduğu gibi ümmî kavramının toplumsal bir kategori olarak kullanıldığı ve Ehl-i kitap ile karşıtlık oluşturduğu yerlerde lafzî çevirinin ayetin mantıksal ve hukuki zeminini karşılamada yetersiz kaldığı görülmektedir. Bu bağlamlarda, mütercimlerin kavramın vahiy kültürüne sahip olmama veya dini aidiyet bakımından ötekini tanımlayan çeviri stratejilerini tercih ettikleri saptanmaktadır. Bilhassa bu ayetlerde Yahudi olmayan anlamındaki ifadelerin tercihi, ümmîliği sosyo-kültürel ve dinsel anlamın aktarımında öne çıkarmaktadır. Buna mukabil, çalışmanın en çarpıcı bulgusu olarak ilgili kavramın Hz. Peygamber’in bir sıfatı olarak kullanıldığı A'râf sûresinin 157-158. ayetlerinde toplumsal bağlamda sosyolojik çeviriyi tercih eden mütercimlerin dahi, Kur’an’ın mucizeliği doktrinini koruma refleksiyle keskin bir stratejik dönüş yaparak geleneksel ve literal anlam takdirlerine geri döndükleri tespit edilmektedir. Bu durum, çevirmenlerin filolojik tutarlılıktan ziyade teolojik bir motivasyonla hareket ettiklerini göstermektedir. Bu doğrultuda çalışmamız, ümmî kavramının salt okuma yazmaya dayalı bir formasyonun eksikliğini değil; Ehl-i kitap müktesebatına ve vahiy geleneğine yabancı olma şeklindeki teolojik bir statüyü ifade ettiğini ortaya koymakta ve İngilizce çevirilerin bu bağlamsal bütünlüğü ve anlam zenginliğini gözetmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Bu çalışmada temel olarak tarihsel süreçte değişen çocukluk algısı ve özellikle II. Dünya Savaşı sonrasında ortaya çıkan yeni çocukluk perspektifinin tüketim nesneleriyle olan bağlantısı özellikle oyunlar bağlamında ele alınmaktadır. Tarih boyunca çocukluk, farklı kategoriler içerisinde değerlendirilmiştir. Çocukluğun her toplumda aynı kategoriyi oluşturmamasının pek çok sosyolojik nedeni bulunmaktadır. Bunlar içerisinde gündelik hayat pratikleri, coğrafi koşullar, emek kıtlığı ve ihtiyacı, aile içerisinde çocukluğun konumu, gelenekler ve inançlar önemli bir yer tutmaktadır. Diğer bir deyişle çocukluğun var olan algısının oluşum sürecinde pek çok sosyal faktör etkili olmaktadır. Buna ek olarak çocukluğa ilişkin bakış bir anda oluşmadığı gibi bir anda da değişmemektedir. Her yeni toplumsal değişim eski algılar üzerinde değişim yaratsa da geriye kalanları da yeni döneme taşımaktadır. Bu türden bir gelişim çizgisi içerisinde ilerleyen çocukluk düşüncesinin kırılma noktalarını Sanayi Devrimi, II. Dünya Savaşı ve 1980 sonrası süreçteki küresel gelişmeler ve tüketim dünyası oluşturmaktadır. Bu süreçler sonucunda oluşmaya başlayan yeni çocukluk perspektifi, geleneksel çocukluk anlayışından özellikle “tüketim” noktasında ayrışmaktadır. Yeni çocukluk düşüncesi içerisinde çocukluk, aile ve toplum içerisinde özgür bir alana kavuşmasının yanı sıra tüketimin de merkezi noktasını oluşturmaya başlamıştır. Çocukluğa özgü tüketim nesneleri arasında ise oyunlar önemli bir yer tutmaktadır. Geleneksel çocukluk düşüncesi içerisinde çocuklara özgü ve doğal bir uğraşı alanı olan oyunlar günümüzde tüketim unsurları çerçevesinde belirlenen “yapay” bir üretim alanı haline gelmiştir. Bu süreçte küresel oyun şirketleri, sosyal ağlar, ebeveynlerin güvenlik kaygıları gibi pek çok faktör etkili olmaktadır. Yeni çocukluk perspektifi içerisinde oyun, “doğal” olma halini önemli ölçüde yitirmiştir. Oyunlar artık çocuklara özgü olmaktan çıkarak, farklı ortamlarda yaş farkı olmaksızın oynanan, ücret karşılığı satın alınabilen, yetişkinlerin denetimine tabi olan, süresi ve yeri önceden belirlenen, gündelik hayatın olağan akışı içerisinde gerçekleşebilecek doğallıklara kapalı bir etkinlik halini almıştır. Bu yönüyle de yeni çocukluk perspektifinin tüketim ve oyunlar bağlamında önemli ölçüde şekillendirildiği anlaşılmaktadır.
Bu çalışmanın amacı, uluslararası ilişkiler teorilerinin Türkiye’de nasıl çalışıldığını doktora tezleri üzerinden analiz etmektir. Çalışmada, uluslararası ilişkiler konulu doktora tezlerinin ne kadarının uluslararası ilişkiler teorilerini çalıştığı, tezlerde hangi teorilerden yararlanıldığı ve nasıl yararlanıldığı incelenmiştir. Bu inceleme bağlamında Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Ulusal Tez Merkezi veri tabanında yer alan ve 1987-2024 yılları arasında yayımlanmış 2.552 uluslararası ilişkiler konulu doktora tezine ulaşılmıştır. Bu tezlerden 455 tanesinin uluslararası ilişkiler teorilerine ilişkin içeriğe sahip olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın örneklemini teşkil eden söz konusu 455 tez, doküman analizi yöntemi ile analiz edilerek çalışmanın bulgularına ulaşılmıştır. Doktora tezleri bağlamında ve Türkiye ölçeğinde teori çalışmalarını haritalandırmayı amaçlayan bu çalışma temelde şu bulgulara ulaşmıştır. YÖK Ulusal Tez Merkezi veri tabanında teori odaklı doktora tezleri, Türk dış politikası üzerine yazılanlardan sonra ikinci sırada yer almaktadır. Disiplindeki merkezin teori ürettiği çevrenin ise teoriyi test ettiği iş bölümü göz önünde bulundurulduğunda Türkiye’deki doktora tezleri çevrede konumlanmaktadır. Türkiye’de yayımlanan doktora tezlerinde en çok yararlanılan teoriler Batı-merkezli ana akım teorilerdir. Bu teorileri içerisinde ise ilk sırayı realizm almaktadır. Bu bulgu, Türkiye'deki doktora adaylarının, disiplinde önemli bir yer tutan Batı dışı ve Batı sonrası teoriler üzerine tartışmalara mesafeli kalma eğiliminde olduğunu göstermektedir. Çalışma kapsamında elde edilen bulgular, Türkiye’de yayımlanan doktora tezlerinde teorilerden yararlanma şeklinin disiplindeki Batı-merkezli hegemonik ve hiyerarşik yapının sürdürülmesine katkı sunduğunu teyit etmektedir. Çalışmanın birinci bölümünde literatür taraması, ikinci bölümünde ise araştırmanın yöntemi ve tasarımı ele alındıktan sonra üçüncü bölümünde analiz sonucu elde edilen bulgular paylaşılmaktadır. Çalışma doktora tezleri ölçeğinde Türkiye’de uluslararası ilişkiler teorilerinin çalışılma şeklini haritalandırarak literatüre özgün bir katkı sunduğu iddiasındadır.
Bu çalışma, Türkiye’de ulaştırma-ekonomi ilişkisine katkı sağlamayı amaçlayarak, karayolu yük taşımacılığı ile ilişkili temel faktörlerin ekonomik büyüme üzerindeki etkisini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Literatürde, ekonomik büyüme üzerinde taşımacılık faaliyetlerinin etkileri incelenmiştir. Fakat Türkiye özelinde ulaştırma-ekonomi ilişkisine odaklanan ampirik araştırmalar sınırlıdır. Bu sınırlılığın giderilmesine katkı sağlamak için karayolu taşımacılığı özelinde değerlendirme yapılmıştır. 1994-2024 dönemini kapsayan yıllık zaman serisi verileri kullanılarak Türkiye ekonomisinde karayolu taşımacılığının uzun ve kısa dönem etkileri incelenmiştir. Serilerin farklı bütünleşme derecelerine sahip olmaları nedeniyle eşbütünleşme ilişkisi, Otoregresif Dağıtılmış Gecikmeli (ARDL) yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular ile, Türkiye’de ekonomik büyüme büyük ölçüde kendi dinamiklerinden etkilenirken diğer taraftan petrol fiyatlarının kısa dönemde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğu ve bu etkinin zamanla yön değiştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte karayolu alt yapı ve taşıma kapasiteleri ekonomik büyüme üzerinde uzun dönemde sınırlı etkiye sahiptir. Türkiye’de karayolu taşımacılığı altyapısının ve enerji fiyatlarının uzun dönemde ekonomik büyüme üzerindeki doğrudan etkisinin zayıf olduğu, büyümenin daha çok kısa dönemli talep ve maliyet dinamiklerinden etkilenmektedir. Ayrıca kısa dönemde meydana gelen sapmaların %8’lik kısmının bir yıl içinde uzun dönem dengesine dönmektedir. Bu sonuçlara göre Türkiye ulaştırma sektöründeki büyük payına rağmen karayolu taşımacılığının ekonomik büyümeye etkisi beklenen düzeyde değildir.
The aesthetics of an image plays a vital role in enhancing communication by mobilizing the audience. Since the late 1990s, the visual aesthetics of communication have become increasingly digitalized globally. With the rise of media technologies, screens have permeated nearly all areas of everyday life, reshaping how people see, interact, and communicate. In the field of graphic design, the use of digital software has enabled new possibilities for creating visual content in digital environments. The understanding of graphic design, once limited to two-dimensional and printed products, has evolved with the interaction of motion, making dynamic designs possible. Motion graphics, an important component in contemporary culture, have brought dynamism to the field of graphic design through screen-based media. This research explores the issue of how the hybrid image aesthetics – created through the use of diverse materials, tools, and techniques in contemporary digital productions – can be analyzed within the context of motion graphics. The study aims to examine the hybrid aesthetics of graphic design products and their contribution to the production of visual culture through selected examples. A qualitative analysis approach was employed, using visual analysis methods and purposive sampling to examine the subject in depth. The results showed that hybrid image aesthetics makes the design process more flexible. The basic principles of design can be applied to motion-based works on screen by expanding the boundaries of the two-dimensional surface in perception. Thus, “change” emerged as a distinct principle that strengthens communication within design projects. With the contribution of analog approaches, the unity established with digital production techniques, combined with movement, offered language diversity in the works. Therefore, in contemporary practice, the hybrid image aesthetics in motion graphics is encountered as an alternative approach, enriching graphic design studies by utilizing various screen-based digital skills and merging images produced using different techniques.
Conformism, which describes people who identify with others in their work life, conform to others to avoid conflicts in the natural flow of work life, and do not object, generally describes individuals who exhibit characteristics of followers rather than leaders. Conformism, as explained by the concept of social influence, describes individuals who behave differently in the presence of others than when alone, thereby revealing their behavioral patterns. The concept of organizational alienation, on the other hand, is expressed when individuals in the workplace see or feel themselves as tools to fulfill their managers' performance expectations, leading them to distance themselves from the organization and feel isolated. In this context, the main objective of the study is to examine the effect of conformity on organizational alienation. The study used a cross-sectional research design and a convenience sampling technique from quantitative research methods. The research was conducted with the participation of 155 white-collar workers. During the study's analysis phase, participants' data were analyzed using SPSS, and a regression analysis was conducted to assess the effect of conformity on organizational alienation. The analysis revealed that conformity has a positive effect on organizational alienation and its subdimensions, except for powerlessness. This study is particularly important because it reveals that the conformist (compliant) behavior of employees involved in management or management-related processes at the organizational level affects organizational alienation. Thus, the research shows that employees' conformist behavior in their work life may cause them to experience a sense of alienation towards the organization over time.
In an era defined by constant digital connectivity, university students are increasingly expected to remain available and responsive across various communication platforms, both academically and socially. This continuous exposure to messaging, notifications, and online interactions creates an environment of communication overload and emotional fatigue. This study explores how students experience, interpret, and manage communication fatigue and digital overload in their daily lives. Drawing on semi-structured interviews with 17 preparatory-year students enrolled at a public university in Türkiye, the research uses thematic analysis to identify recurring patterns and insights. Three major findings emerged: (1) students experience emotional exhaustion and cognitive overload due to incessant messaging, platform-switching, and blurred academic-personal boundaries; (2) they adopt communicative strategies, such as muting notifications, delaying responses, or withdrawing temporarily as forms of emotional regulation and self-protection; (3) silence is not merely absence or disinterest but is perceived by students as a strategic and meaningful communicative act. However, their silence is often misunderstood by others as apathy or social rejection, leading to relational tension. These findings challenge conventional interpretations of silence and disengagement in digital contexts, reframing them as expressions of communicative agency, boundary-setting, and emotional resilience. By centring students' experiences, the study contributes to communication theory in three key areas: (a) expanding definitions of engagement to include digital silence and inaction; (b) emphasizing emotional labour in maintaining online social presence; and (c) illustrating how identity performance is managed under constant digital visibility. The study highlights the need for institutions and educators to cultivate more empathetic communication environments that respect students’ emotional boundaries and allow for intentional disconnection as part of healthy digital engagement
Kurumların söylemleri ile eylemleri arasındaki tutarsızlıkları ifade eden örgütsel ikiyüzlülük olgusu; paydaş güveni, kurumsal itibar ve çalışan bağlılığı üzerindeki etkileri nedeniyle günümüzde kritik bir inceleme alanı haline gelmiştir. Bu çalışma, örgütsel ikiyüzlülük literatürünün 1999–2025 yılları arasındaki gelişimini bibliyometrik yöntemlerle analiz ederek alanın entelektüel haritasını çıkarmayı amaçlamaktadır. Web of Science Core Collection ve Scopus veri tabanlarından derlenen 301 yayın, Python programlama dili kullanılarak iki aşamalı bir analiz sürecinden geçirilmiştir. Araştırma bulguları, örgütsel ikiyüzlülük konusuna ilginin uzun yıllar kısıtlı kaldığını, ancak özellikle 2020 sonrasında büyük bir ivme kazanarak tarihsel zirvesine ulaştığını göstermektedir. Bu sistematik artış, konunun artık tesadüfi bir merakın ötesine geçerek kalıcı bir akademik disipline dönüştüğünü kanıtlamaktadır. Alanın temel odak noktaları incelendiğinde; kurumsal sosyal sorumluluk ve sürdürülebilirlik gibi stratejik temaların yanı sıra çalışan güveni ve etik algısı gibi psikolojik boyutların bir arada kümelendiği görülmektedir. Mevcut literatürde kurumsal performans ve samimiyet gibi kavramlar ana itici güçleri oluştururken, yönetişim ve şeffaflık gibi alanların henüz gelişim aşamasında olduğu anlaşılmaktadır. Coğrafi açıdan Çin ve Birleşik Krallık gibi ülkeler üretim merkezi olarak öne çıksa da uluslararası iş birliği ağlarının henüz beklenen olgunluğa erişmediği dikkat çekmektedir. Alana katkı sağlayan yazarların büyük bir çoğunluğunun tek bir çalışma ile literatürde yer alması, konunun geniş bir kitle tarafından merak edildiğini ancak henüz derinlemesine uzmanlaşmış bir yazar tabanının oluşma sürecinde olduğunu teyit etmektedir. Toplam atıf sayıları ve bilimsel etki değerleri, örgütsel ikiyüzlülük literatürünün akademik dünyada saygın ve etkili bir konuma ulaştığını ortaya koymaktadır. Gelecek araştırmaların; kurumsal stratejilerle bireysel algıları birleştiren yaklaşımlara, şeffaflık raporlarındaki samimiyet örüntülerine ve yapay zekânın örgütsel dürüstlük üzerindeki yeni rollerine odaklanması önerilmektedir.
Bu çalışma Türkiye’de yükseköğretim hizmeti alan öğrencilerin yaşam maliyetlerini destek olabilmek için Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü (KYGM) tarafından hali hazırda sunulan öğrenim kredilerine ek olarak mali destek çeşitlendirilmesinin arttırılması için yeni bir borçlanma modeli tasarlamak amacıyla yapılmıştır. Ekonomik koşullara bağlı olarak artan yaşam maliyetleri özellikle yükseköğretim öğrencilerinin üzerinde zorlayıcı bir unsur olarak kendini göstermektedir. Yükseköğretim öğrencilerinin üniversite, akademik program ve il seçimini etkileyen başlıca unsur öğrencilerin ekonomik koşullarıdır. Bu durum öğrenciler açısından mali sürdürebilirliğini zorlaştırmakta ve eğitim süreçlerine erişimi sınırlayarak başlıca bir sorun olarak karşımıza çıkarmaktadır. Çalışmada öğrencilerin gelir dağılımları ve illere göre ekonomik koşullardaki farklılıklar göz önünde bulundurularak farklı borçlanma tutarları belirlenmiştir. Bu bağlamda çalışmada önerilen model üç temel faktöre göre oluşturulmuştur. Birincisi her ilde üniversite olmasından dolayı illerin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) verileri, ikincisi öğrencilerin temel ve sosyal yaşam maliyetleri üçüncüsü ise bölgesel olarak akademik hayatlarını geçirecekleri ilin genel maliyet ve ekonomik düzeyleridir. Çalışmada Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri ve diğer güncel veriler kullanılarak 2024-2025 akademik yılına ait öğrenci harcama kalemleri detaylandırılmış olup; İstanbul, Ankara gibi metropol şehirlerdeki yüksek yaşam maliyeti bölgelerinden Güneydoğu, İç Anadolu ve Doğu Anadolu gibi düşük yaşam maliyeti bölgelerine göre coğrafi gruplandırmalar yapılarak önerilecek borçlanma tutarları hesaplanmıştır. Ayrıca enflasyon riskine karşı borçlanma planları Amerikan Doları (USD) olarak hesaplanmış olup kamu kaybının azaltılması amaçlanmıştır. Borçlanma planları mezun öğrencinin işe başlaması sonrası elde edilecek kazanç üzerinden yapılacak geri ödemeler üzerinden oluşturulmuştur. Borçlanma planlarının oluşturulmasında dünya genelinde birçok ülkede yaygın olarak kullanılan “Gelire Dayalı Borçlanma” yöntemi referans alınmıştır. Önerilen borçlanma programının finansman çeşitliliği sağlamak amacıyla yükseköğretim politikalarında önemli bir yer tutacağı düşünülmektedir.
