Artykuł przedstawia analizę potencjału kulturowego miast subregionalnych w Polsce, uwzględniając zarówno materialne, jak i niematerialne aspekty kultury. Badanie oparte jest na indeksie oferty kulturalnej, który obejmuje dostępność kin, bibliotek, muzeów, domów kultury, galerii sztuki, teatrów oraz organizację festiwali. Wyniki pokazują, że nie ma ścisłej korelacji między wielkością populacji a poziomem oferty kulturalnej – mniejsze miasta, takie jak Cieszyn czy Zakopane, mogą mieć bogatszą ofertę kulturalną niż większe ośrodki. Wskazano także znaczenie inwestycji w infrastrukturę oraz aktywności społecznej w kształtowaniu atrakcyjności kulturowej miast. Podkreślono potrzebę uwzględnienia wskaźników jakościowych oraz rozszerzenia przyszłych badań o aspekty gastronomiczne i działalność organizacji pozarządowych.
Obszary podmiejskie, na których panują warunki hydrologiczne zbliżone do wielkomiejskich, pozbawione są w wielu przypadkach realnie działających systemów odwadniających. W wyniku pokrywania powierzchni terenu nieprzepuszczalnymi materiałami wzrasta ilość wód, które powinny być odprowadzane. Zmniejszają się bowiem zarówno infiltracja (wsiąkanie), jak i parowanie. Jednak w Polsce ani infrastruktura, ani rozwiązania prawne nie przewidują w zasadzie tworzenia kompleksowych rozwiązań zorientowanych na skuteczne odprowadzanie wód przy jednoczesnym zagwarantowaniu odpowiedniej pojemności retencyjnej na terenach podmiejskich. Celem pracy jest zidentyfikowanie problemu i jego przyczyn oraz zaprezentowanie propozycji rozwiązania. Autor za główną przyczynę problemów występujących powszechnie na polskich przedmieściach uważa przyjmowanie zasady, że wody opadowe powinny być w całości „utylizowane” na obszarze danej posesji, nawet bardzo niewielkiej. Jest to zasada w wielu przypadkach niemożliwa do zrealizowania i sprzeczna z podstawową wiedzą hydrologiczną.
Artykuł podejmuje temat terytorialnego zróżnicowania dostępności usług publicznych dla dzieci w wieku przedszkolnym w kontekście suburbanizacji. Analiza porównawcza obejmuje dwie jednostki osadnicze: intensywnie rozwijającą się miejscowość Rokietnica w strefie podmiejskiej oraz miejskie osiedle Piątkowo w Poznaniu. Przedmiotem badania była dostępność infrastruktury dedykowanej najmłodszym mieszkańcom – przedszkoli, placów zabaw, boisk, bibliotek i domów kultury. Wykorzystano dane statystyczne oraz obserwację terenową i analizę przestrzenną rozmieszczenia obiektów. Wyniki ukazują istotne różnice w dostępności i jakości analizowanych usług, na niekorzyść obszaru suburbanizującego się. Mimo dynamicznego przyrostu liczby ludności Rokietnica nie dysponuje proporcjonalnie rozwiniętą infrastrukturą społeczną dla dzieci, co prowadzi do przeciążenia istniejących placówek. Artykuł wskazuje na potrzebę świadomego i terytorialnie zróżnicowanego planowania rozwoju usług publicznych w strefie podmiejskiej dużych miast.
Na terenie Krakowa z roku na rok pojawia się coraz więcej ogrodów społecznych, a sama idea ogrodnictwa miejskiego cieszy się wśród krakowian niesłabnącym powodzeniem. Pod koniec 2023 r. na terenie miasta funkcjonowało 18 ogrodów społecznych, natomiast obecnie jest ich 25. Władze Krakowa w różnorodny sposób zachęcają mieszkańców do tworzenia i prowadzenia ogrodów społecznych, a jednostką odpowiedzialną za takie działania jest Zarząd Zieleni Miejskiej (ZZM). Podstawę prawną działań zarówno ZZM-u, jak i miejskich ogrodników stanowi Zarządzenie nr 2715/2023 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 18 września 2023 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu zakładania ogrodów społecznych. W dokumencie określone zostały zadania ZZM-u, do których należą m.in. nadzorowanie formalności związanych z zakładaniem ogrodów społecznych oraz organizacja wydarzeń integrujących społeczność krakowskich ogrodników miejskich, ale także obowiązki założycieli poszczególnych ogrodów społecznych. Działania władz miasta związane z ogrodnictwem społecznym prowadzone są systemowo i skierowane do różnych grup odbiorców. Podstawowym zadaniem jest informowanie i edukowanie osób potencjalnie zainteresowanych tematem miejskiego ogrodnictwa. Natomiast osobom, które są zdecydowane ogród społeczny utworzyć lub też już taki ogród prowadzą, ZZM pomaga w przebrnięciu przez kwestie formalne czy też znalezieniu odpowiedniej działki, oferuje pomoc w utrzymaniu zieleni wysokiej, a także służy wsparciem merytorycznym w razie wystąpienia problemów.
Głównym celem artykułu jest identyfikacja zagrożeń dla atrakcyjności przestrzeni regionu Jeziora Czorsztyńskiego wynikających z dynamicznych przemian krajobrazowych i urbanistycznych. Opracowanie koncentruje się na analizie procesów zachodzących w dwóch obszarach gminy Czorsztyn – dawnej wsi Maniowy oraz półwyspie Stylchyn z Osadą Turystyczną Czorsztyn. Badaniom poddano skutki zarówno planowych działań przestrzennych, jak i efektów niekontrolowanej urbanizacji. W pracy zwrócono szczególną uwagę na deformację historycznych układów osadniczych, presję inwestycyjną, zanikanie tradycyjnej architektury oraz konsekwencje braku spójnej polityki planistycznej. Metody badawcze obejmują analizę literatury, przegląd dokumentów planistycznych, porównanie materiałów kartograficznych i fotograficznych, inwentaryzację danych przestrzennych, analizę danych statystycznych oraz autorskie badania terenowe. Uzułpełnieniem diagnozy są także głosy mieszkańców i turystów, pokazujące społeczne postrzeganie zachodzących zmian. W artykule podjęto próbę odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób można ograniczyć negatywne skutki urbanizacji i zachować integralność krajobrazu kulturowego w regionach szczególnie wrażliwych przestrzennie i krajobrazowo.
