
Artykuł proponuje prakseologiczną interpretację praktyk medialnych jako działań celowych, podejmowanych w warunkach rzadkości czasu i uwagi. Jego celem jest wyjaśnienie, dlaczego część odbiorców wybiera slow media mimo wyższych kosztów czasowych i finansowych, a także uporządkowanie różnic w celach, ograniczeniach i kryteriach efektywności między slow a fast mediami. Zastosowano metodę dedukcyjno-analityczną: na gruncie aksjomatu działania oraz pojęć preferencji czasowej i kosztu alternatywnego media przeanalizowano jako rynek ofert konkurujących o uwagę. Zakres badań obejmuje porównanie logiki fast mediów (nowość, tempo, intensyfikacja bodźców) z logiką slow mediów (selekcja, uważność, jakość doświadczenia), gdzie przykłady rynkowe (m.in. płyty winylowe, fotografia analogowa) pełnią funkcję ilustracyjną. Wyniki wskazują, że wolniejsze i droższe rozwiązania mogą być racjonalnym środkiem realizacji celu jakościowego, podczas gdy fast media generują trwałą presję na eskalację bodźców i wzrost kosztu alternatywnego alokacji uwagi. Wniosek: slow media – jako odpowiedź na heterogeniczne preferencje – mogą utrzymywać się jako stabilna nisza rynkowa, bez potrzeby odwoływania się do ocen normatywnych.
Artykuł wyjaśnia, dlaczego w cyfrowym ekosystemie informacji płatności platform cyfrowych (takich jak Google) na rzecz wydawców za wykorzystywanie publikacji prasowych są ekonomicznie uzasadnione. W badaniu wykorzystano przegląd koncepcyjny literatury z zakresu ekonomii platform, reklamy cyfrowej i ekonomii informacji oraz analizę porównawczą rozwiązań instytucjonalnych. Wynikiem prac jest rama analityczna obejmująca cztery mechanizmy: (1) komplementarność treści względem wyszukiwania i reklamy, sprzyjająca koncentracji przychodów po stronie pośrednika; (2) przewagę informacyjną i nieprzejrzystość reguł dystrybucji, utrudniające rynkową wycenę wkładu wydawców; (3) dodatnie efekty zewnętrzne oraz ryzyko niedoinwestowania jakości w długim okresie; (4) asymetrię sił negocjacyjnych, mogącą prowadzić do podziału nadwyżki odbiegającego od rzeczywistego wkładu stron. Każdy z tych mechanizmów skonfrontowano z najczęściej podnoszonymi kontrargumentami platform przeciwko instrumentom kompensacyjnym. Wkład naukowy artykułu polega na integracji teorii z zakresu ekonomii platform, ekonomii informacji, teorii dóbr publicznych oraz modeli siły negocjacyjnej w spójną ramę analityczną, a także na uporządkowaniu sporu o kompensację w kategoriach mechanizmów ekonomicznych.
W artykule poddano analizie wpływ fuzji i przejęć (M&A) na aktywa niematerialne oraz wyniki finansowe przedsiębiorstw z branży agrobiznesu w gospodarkach wschodzących, koncentrując się na Brazylii, Rosji, Indiach, Chinach i Republice Południowej Afryki. Wykorzystano dane pochodzące z 25 firm z lat 2015–2020. Zastosowano analizę obwiedni danych (DEA), regresję Tobita oraz testy t w celu porównania wyników finansowych i efektów dotyczących aktywów niematerialnych przed i po M&A. Wyniki wskazują na istotny wzrost skali i efektywności aktywów niematerialnych po połączeniu, któremu towarzyszą większe inwestycje w relacje z klientami i marketing oraz wzrost obrotów ze sprzedaży. Jednak krótkookresowa rentowność operacyjna, mierzona marżą EBIT, nie wykazuje statystycznie istotnej poprawy. Ustalenia te sugerują, że transgraniczne fuzje i przejęcia wzmacniają tworzenie wartości niematerialnych oraz zdolności organizacyjne, natomiast poprawa wyników finansowych może ujawnić się dopiero po pewnym czasie, ze względu na koszty integracji i procesy restrukturyzacyjne.
Celem artykułu jest przybliżenie czytelnikowi koncepcji kapitalizmu interesariuszy w kontekście teorii interesariuszy oraz próba odpowiedzi na pytanie, czy Unia Europejska (UE) zmienia kurs w zakresie wymogów sprawozdawczości zrównoważonego roz woju, stanowiących integralną część tego modelu kapitalizmu. Artykuł wnosi istotny wkład w zrozumienie istoty kapitalizmu interesariuszy, przeciwstawianego modelowi kapitalizmu akcjonariuszy, oraz analizuje wysiłki legislacyjne podejmowane przez UE w celu zapewnienia krajom członkowskim bardziej zrównoważonego, inkluzywnego i respektującego prawa człowieka rozwoju społecznego. Obecnie wysiłki te stają pod znakiem zapytania. W odpowiedzi na krytykę Europejskiego Zielonego Ładu oraz wy mogów raportowania ESG, UE wprowadza zmiany legislacyjne, które rozwadniają i opóźniają działania zmierzające do realizacji ambitnych celów zrównoważonego rozwoju, w tym celów klimatycznych. W artykule poddano ocenie te zmiany, konkludując, że choć całkowita zmiana kursu Unii jest mało prawdopodobna, należy spodziewać się dalszych korekt oraz spowolnienia tempa wdrażania zasad kapitalizmu interesariuszy.
W artykule podjęto próbę oceny wpływu kapitału pozyskanego w kampaniach crowdfundingowych (ECF) na wyniki finansowe spółek w krótkim (rok po kampanii) oraz średnim okresie (2–3 lata po kampanii). Badanie oparto na danych 163 polskich spółek, które w latach 2014–2023 przeprowadziły łącznie 188 kampanii ECF. Analizie poddano trzy miary efektywności: ROA, ROS oraz marżę EBITDA, wykorzystując modele regresji z efektami stałymi oraz modele kwantylowe. W pierwszym roku po kampanii odnotowano istotny ujemny wpływ pozyskanych środków na marżę EBITDA, natomiast dla ROA i ROS nie stwierdzono istotnych efektów. Modele kwantylowe ujawniły, że w grupie spółek o niższej efektywności operacyjnej (dolne kwantyle) finansowanie z ECF wiąże się z pogorszeniem wskaźników rentowności. Z kolei wśród spółek o wysokiej rentowności (górne kwantyle) w średnim okresie pojawiają się pozytywne efekty dla ROS. Uzyskane wyniki sugerują, że kapitał pozyskany poprzez ECF oddziałuje na sytuację rzeczowo-finansową emitentów w sposób nieliniowy i selektywny.