
Bu çalışma, Osmanlı Devleti'nin Tanzimat dönemindeki dış politika dönüşümünü ve imparatorluğun Avrupa nezdindeki imaj inşasını, önde gelen bir diplomat olan Aleksandros Kalimaki Bey'in hayatı ve sefirlik faaliyetleri üzerinden incelemektedir. Makalenin temel amacı, Romen kökenli ve Fenerli Rum bir aileden gelen, Osmanlı Devleti’nin Avrupa’ya gönderdiği Müslüman olmayan tebaadan ilk daimî elçi olarak öne çıkan Kalimaki’nin kariyerini, özellikle de Macar Mültecileri Meselesi sırasındaki kriz yönetimini tarihsel bağlam içinde analiz etmektir. Araştırma, Osmanlı Hariciye Nezareti'nin birincil arşiv belgelerine ve Kalimaki'nin Londra ile Paris'ten gönderdiği diplomatik raporlara dayanan kronolojik ve niteliksel bir yöntemle ilerlemektedir. Arşiv belgelerinden elde edilen veriler literatürdeki çalışmalarla birlikte değerlendirilerek tarihsel bağlam içerisinde analiz edilmiştir. Bu yöntemle, dönemin diplomatik yazışmaları ve raporları üzerinden Osmanlı dış politikasındaki dönüşüm ve kriz yönetimi süreçleri nitel bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu çerçevede çalışma, Kalimaki Bey’in şahsi diplomatik kapasitesi ile Osmanlı Devleti’nin Tanzimat sonrasında benimsediği yeni diplomasi anlayışı arasındaki etkileşimi görünür kılmayı da hedeflemektedir.
Sovyet sineması, kuruluşundan itibaren estetik bir sanat formu olmanın ötesinde, devletin ideolojik ve pedagojik hedefleri doğrultusunda biçimlendirilmiş sistematik bir eğitim aracı olarak tasarlanmıştır. Lenin'in 1922 tarihli direktiflerinden 1928 Tüm Birlik Parti Sinema Konferansı'na uzanan süreçte sinema, Sovyet idaresi tarafından giderek kurumsallaşan bir propaganda ve eğitim sistemi olarak örgütlenmiş; Stalin döneminde Sosyalist gerçekçilik ilkeleri ve Stalin'in film üretim süreçlerine doğrudan müdahaleleriyle sistematik bir ideolojik araç haline gelmiştir. Özellikle Orta Asya Türk halklarını hedefleyen filmler, yerel kültürel motifler ve tarihsel figürler üzerinden Sovyetleştirme politikalarının aktarıldığı araçlara dönüşmüştür. Bu çalışma, söz konusu sinematografik korpusun arşivler, tutanaklar ve basılı medyanın yanında Orta Asya Türk tarihi araştırmalarında birincil kaynak olarak değerlendirilmesi gerektiğini savunmakta; Barthes'ın göstergebilimsel yaklaşımı, Fairclough'un eleştirel söylem analizi ve tematik analiz modeli başta olmak üzere dijital beşerî bilimler yöntemlerinin bu verinin işlenmesindeki dönüştürücü potansiyelini ortaya koymaktadır.
Bu makale, 1941 yılı sonu, 1942 yılı başında Türkiye’nin tarafsızlık hukuku çerçevesinde yaşanan Sovyetler Birliği’ne ait “Krasnıy Vodoley” adlı geminin ve mürettebatının iade sürecini konu almaktadır. SSCB’nin Deniz Ateşe yardımcısı Kaptan A. A. Mihalyov tarafından kaleme alınan 2 Nisan 1942 tarihli rapor hem diplomatik hem de yerel idari uygulamaları bir arada gösteren nadir bir örnektir. Belge, Türk yetkililerinin “enterne” edilen Sovyet gemisi ve personeliyle ilgili karar süreçlerini, Ankara’daki Sovyet Elçiliği (Büyükelçi S. A. Vinogradov dönemi) ile yerel komutanlık (Sinop) arasındaki etkileşimi ve gemi personelinin bireysel tercihlerini ayrıntılarıyla ortaya koyar.Makale, “Krasnıy Vodoley” vakasını bir mikro-tarih olarak ele alarak, Türkiye’nin tarafsızlık politikalarının savaş hukukundan ziyade diplomatik müzakere ve yerel pratikler üzerinden şekillendiğini savunmaktadır. Aynı zamanda, mürettebatın bir bölümünün SSCB’ye dönmeyi reddetmesi, “enterne edilmiş asker” statüsünü “siyasi mülteci” kavramına yaklaştırarak tarafsızlık hukukunun sınırlarını tartışmaya açar.Bu çalışma, RGVA arşivindeki Mihaylov raporunu, dönemin Türk-Sovyet diplomatik ilişkileri ve Karadeniz savaş coğrafyasıyla ilişkilendirerek, enterne rejiminin hem hukukî hem de siyasal boyutlarını yeniden yorumlamayı amaçlar.
Ekonomi ve eğitim arasında girift bir yapı bulunmaktadır. Eğitimli insan kaynağına sahip olunması devletlerin kalkınmasındaki en önemli unsurlarından biridir. Cumhuriyet’in ilanının ardından İzmir İktisat Kongresi sonrasında belirlenen ekonomik hedefler doğrultusunda 1929 yılına kadar eğitim politikaları da şekillendirmiştir. Bu noktada eğitim, iktisadi olarak kalkınmanın gerçekleşebilmesi ve ideolojik olarak yeni rejimin halk tabanında karşılık bulmasının en önemli araçlarından biri olarak görülmüştür. 1929 Dünya Ekonomik Buhranı sonrasında Türkiye’de iktisadi paradigma değişmiş ve devletçilik ekseninde şekillenen yeni ekonomi politikaları uygulanmaya başlanmıştır. Söz konusu dönüşüm eğitim politikalarına da yansımış ve eğitim sistemi ekonomik kalkınma, nitelikli iş gücü yetiştirme ve toplumsal modernleşme hedefleri doğrultusunda yeniden düzenlenmiştir. Bu bağlamda 1929-1939 dönemi, ekonomi politikaları ile eğitim politikaları arasındaki ilişkinin daha görünür hale geldiği ve II. Dünya Savaşı öncesindeki son uygulama evresini temsil etmesi nedeniyle ayrı bir inceleme dönemi olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada 1923-1939 yılları arasındaki ekonomi ve eğitim politikaları arasındaki ilişki Osmanlı İmparatorluğundan devralınan miras çerçevesinde tartışılmıştır.
The peace treaty concluded in 562 between Emperor Justinian I and the Sasanian ruler Khosrow I was broken in 572 by Justin II (565–578). The war, launched with considerable expectations, turned into a grave disaster for Byzantium with the loss of the strategic frontier city of Dara in 573. Following these developments, Justin II's mental health deteriorated completely, rendering him entirely incapable of governing. The Caesar Tiberius effectively assumed power in the shadow of Empress Sophia and ruled the empire with the title of Caesar until Justin's death in 578. The failure of Byzantium's siege of Nisibis in spring 573, and moreover the loss of Dara, compelled Byzantium to seek an urgent truce with the Sasanians. During this period, Tiberius aimed to maintain peace at any cost until a new army could be established. However, the appointment of Maurice as magister militum per Orientem in 578 marked a decisive turning point in this defensive doctrine, enabling Byzantium to regain the initiative on the eastern front. This article focuses on how Tiberius II managed the Sasanian war during the four years he governed the empire with the title of Caesar.