Введение. В литературном обзоре освещены вопросы блокады поперечного пространства живота, анатомические аспекты, классификация, особенности введения местных анестетиков, преимущества, недостатки, эффективность методики в послеоперационном периоде. Приведены доказательства проведения блокады поперечного пространства живота под ультразвуковым контролем. Цель: Обзор современной литературы об анатомии блокады поперечного пространства живота, классификации, особенностях введения местных анестетиков, преимуществах, недостатках и эффективности методики в послеоперационном периоде. Стратегия поиска: Поиск и анализ материала для написания статей, проводились в информационных базах и вэб сайтах PubMed, Scopus, WebofScience, European Journal Anaesthesiology, Journal Anesthesiology, BMC (biomedcentral.com). Глубина поисковых работ включала данные за последние 20 лет, в том числе источники 1980-х годов также добавлены в обзор, поскольку содержат первые описания по теме исследования и были использованы для проведения анализа. Статьи, в основном, на английском языке. Из более 110 литературных источников 74 были выбраны в качестве аналитического материала для данной статьи. Результаты: Блокада поперечного пространства живота имеет анатомические особенности, вариабельность методик, и высокую анальгетическую эффективность под ультразвуковым контролем обеспечивает с опиоидсберегающими эффектами у пациентов после лапаротомных и лапароскопических операций. Выводы: Блокада поперечного пространства живота под ультразвуковым контролем обеспечивает безопасное введение анестестетика и качественное обезболивание после лапароскопических и ряда лапаротомных операций. Introduction. The literature review highlights the issues of transversus abdominis blockage, anatomical aspects, classification, features of the introduction of local anesthetics, advantages, disadvantages, effectiveness of the technique in the postoperative period. Evidence of the transverse abdominis plane (TAP) block under ultrasound control is given. Aim: Review of modern literature on the anatomy of the blockade of the transverse space of the abdomen, classification, features of the introduction of local anesthetics, advantages, disadvantages and effectiveness of the technique in the postoperative period. Search strategy: Search and analysis of material for writing articles was carried out on information bases and web sites PubMed, Scopus, Web of Science, European Journal Anaesthesiology, Journal Anesthesiology, BMC (biomedcentral.com). The depth of search work included data for the last 20 years, including sources from the 1980s, which are also included in the review, since they contain the first descriptions on the research topic and will be used for analysis. Articles are mainly in English. Of more than 110 literary sources, 74 were selected as analytical material for this article. Results: The transverse abdominis plane (TAP) block has anatomical features, variability of techniques, and provides high analgesic efficacy under ultrasound control with opioid-sparing effects in patients after laparotomic and laparoscopic operations. Conclusions: The transverse abdominis plane (TAP) block under ultrasound control ensures the safe administration of an anesthetic and high-quality anesthesia after laparoscopic and a number of laparotomic operations. Кіріспе. Әдеби шолуда құрсақ қуысының көлденең кеңістігін блокадалау мәселелері, анатомиялық аспектілері, жіктелуі, жергілікті анестетиктерді енгізу ерекшеліктері, артықшылықтары, кемшіліктері, операциядан кейінгі кезеңдегі әдістеменің тиімділігі көрсетілген. Ультрадыбыстық бақылау кезінде іш қуысының көлденең кеңістігінің блокадасы туралы дәлелдер келтірілген. Мақсаты: Іш қуысының көлденең кеңістігінің блокадасының анатомиясы, жіктелуі, жергілікті анестетиктерді енгізу ерекшеліктері, операциядан кейінгі кезеңдегі техниканың артықшылықтары, кемшіліктері және тиімділігі туралы қазіргі заманғы әдебиеттерге шолу. Іздеу стратегиясы: Мақалаларды жазуға арналған материалдарды іздеу және талдау PubMed, Scopus, WebofScience, European JournalAnaesthesiology, JournalAnesthesiology, BMC (biomedcentral.com) ақпараттық базалары мен веб-сайттарында жүргізілді. Іздеу жұмысының тереңдігі соңғы 20 жылдағы мәліметтерді, соның ішінде 1980 жылдардағы дереккөздерді қамтиды, олар да шолуға енгізілген, өйткені оларда зерттеу тақырыбы бойынша алғашқы сипаттамалар бар және талдау үшін пайдаланылатын болады. Мақалалар негізінен ағылшын тілінде, 110-нан астам әдеби көздерден 74-і осы мақалаға аналитикалық материал ретінде таңдалды. Нәтижелер: Іш қуысының көлденең кеңістігінің блокадасы анатомиялық ерекшеліктерге, техниканың әртүрлілігіне ие және лапаротомиялық және лапароскопиялық операциялардан кейінгі науқастарда опиоидты сақтайтын әсерлерімен ультрадыбыстық бақылау кезінде жоғары анальгетикалық тиімділікті қамтамасыз етеді. Қорытынды: Ультрадыбыстық бақылау кезінде іш қуысының көлденең кеңістігін блокадалау лапароскопиялық және бірқатар лапаротомиялық операциялардан кейін анестетикалық және жоғары сапалы ауырсынуды басатын дәріні қауіпсіз енгізуді қамтамасыз етеді.

Актуальность. Различные мультимодальные подходы к обезболиванию были связаны со снижением показателей послеоперационной боли и потребления опиоидов. Медицинские работники, пациенты и члены их семей должны осознавать преимущества безопиоидных методов обезболивания при послеоперационном обезболивании. В рамках протоколов ERAS (Enhanced Recovery After Surgery), то есть «усиленное восстановление после хирургии» службы скорой помощи могут рассмотреть существующие терапевтические альтернативы для лечения острой и долгосрочной боли, которые включают минимизацию периоперационного использования опиоидов и установление адекватной практики назначения опиоидов. Цель. Улучшить качество послеоперационной анальгезии после общехирургических абдоминальных операций с применением новой мультимодальной методики блокады поперечного пространства живота, в сочетании с нестероидными противовоспалительными препаратами, под контролем ультразвуковой навигации, и изучить ее эффективность. Материалы и методы исследования: Нами был проведен анализ результатов обезболивания 180 пациентов, подвергшихся лапароскопической операции или лапаротомии, которым проводилась поперечная блокада живота с использованием ультразвуковой навигации, которые были разделены на три равные (n=60) группы. В 1-ой группе применялась поперечная блокада живота с использованием с ультразвуковой навигацией и в сочетании с парентеральным назначением нестероидного противовоспалительного препарата кетонала, 4 раза в сутки, в объеме 8 мл в послеоперационном периоде. Во 2-ой группе применялась поперечная блокада живота с использованием с ультразвуковой навигации и в сочетании с парентеральным назначением нестероидного противовоспалительного препарата кетонала 2 раза в сутки, в объеме 4 мл в послеоперационном периоде, в первой половине суток. В 3-ей группе применялась только поперечная блокада живота с использованием с ультразвуковой навигации. Оценка боли у пациентов осуществлялась с помощью визуальной аналоговой шкалы, а также удовлетворенность обезболиванием хирургами с использованием шкалы Лайкерта. Статистическую значимость определяли с помощью непарного двустороннего критерия Стьюдента. Статистическую обработку материала проводили с использованием программных средств пакетов Statistica v. 7.0. Результаты. В послеоперационном периоде исследовались болевые ощущения по шкалам Лайкерта и по визуальной аналоговой шкале. В первой группе удовлетворенность пациентов анестезией на «отлично» было у 10 пациентов (16,67%), что было выше на 15%, чем в третьей группе (p<0,01) и выше на 6,67%, чем во второй группе (p>0,25). На оценку «очень хорошо» не было достоверных отличий между группами. На оценку «хорошо» в первой группе было 2 (3,33%) пациентов, что было ниже на 11,67 %, чем во второй группе в 2 раза (p<0,05) и было более на 26,67% ниже, чем в третьей группе (p<0,001). Оценок «плохо» и «очень плохо» не отмечалось во всех исследуемых группах. Между второй и третьей группами не было достоверных отличий по всем оценкам, несмотря на несколько лучшие результаты во второй группе. Заключение: Мультимодальная методика блокады поперечного пространства живота в сочетании с 4-кратным введением кетонала в сутки под ультразвуковым контролем после лапаротомических и лапароскопических операций обеспечивает надежное обезболивание в послеоперационном периоде. Actuality. Various multimodal approaches to pain management have been associated with reduced rates of postoperative pain and opioid consumption. Healthcare professionals, patients and their families should be aware of the benefits of opioid-free pain management in postoperative pain management. Under ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protocols, i.e. “enhanced recovery after surgery”, ambulance services may consider existing therapeutic alternatives for the management of acute and long-term pain, which include minimizing perioperative opioid use and establishing adequate opioid prescribing practices. Aim To improve the quality of postoperative analgesia after general surgical abdominal operations using a new multimodal technique for blocking the transverse space of the abdomen in combination with non-steroidal anti-inflammatory drugs under ultrasound guidance and to study its effectiveness. Materials and methods of research: We analyzed the results of pain relief in 180 patients who underwent laparoscopic surgery or laparotomy and were divided into three equal (n=60) groups. Patients who underwent a transverse abdominal block using ultrasound navigation were divided into 3 groups. In the 1st group, a transverse blockade of the abdomen was used with ultrasound navigation and in combination with parenteral administration of the non-steroidal anti-inflammatory drug ketonal 4 times a day, in a volume of 8 ml in the postoperative period. In the 2nd group, a transverse blockade of the abdomen was used with ultrasound navigation and in combination with parenteral administration of the non-steroidal anti-inflammatory drug ketonal 2 times a day, in a volume of 4 ml in the postoperative period, in the first half of the day. In the 3rd group, only a transverse abdominal block was used using ultrasound navigation. Pain was assessed using a visual analogue scale, as well as in patients and surgeons' satisfaction with pain relief using a Likert scale. Statistical significance was determined using unpaired two-tailed Student's t-test. Statistical processing of the material was carried out using the software package Statistica v. 7.0. Results: In the postoperative period, pain sensations were studied on the Likert scales and on the visual analogue scale. In the first group, patient satisfaction with anesthesia was "excellent" in 10 patients (16.67%), which was 15% higher than in the third group (p<0.01) and higher by 6.67% than in the second group (p>0.25). There were no significant differences between the groups for the "very good" rating. There were 2 (3.33%) patients for the “good” rating in the first group, which was 11.67% lower than in the second group by 2 times (p<0.05) and was more than 26.67% lower than in the third group (p<0.001). Estimates "bad" and "very bad" were not noted in all the studied groups. There were no significant differences between the second and third groups in all assessments, despite slightly better results in the second group. Conclusion: The multimodal technique of blockade of the transverse space of the abdomen in combination with 4-fold administration of ketonal per day under ultrasound control after laparotomy and laparoscopic operations provides reliable pain relief in the postoperative period. Сәйкестік. Ауырсынуды басқарудың әртүрлі мультимодальды тәсілдері операциядан кейінгі ауырсынумен опиоидтерді тұтынудың төмендеуімен байланысты болды. Медицина мамандары, пациенттер және олардың отбасылары операциядан кейінгі ауырсынуды емдеуде опиоидсыз ауырсынуды басқарудың артықшылықтары туралы білуі керек. ERAS (Операциядан кейін жақсартылған қалпына келтіру) хаттамаларына сәйкес, яғни «операциядан кейінгі қалпына келтірудің жақсаруы», жедел жәрдем қызметтері жедел және ұзақ мерзімді ауырсынуды басқаруға арналған бар терапевтік баламаларды қарастыруы мүмкін, олар операциядан кейінгі опиоидты қолдануды азайтуды және опиоидтерді тағайындаудың барабар тәжірибесін орнатуды қамтиды. Мақсаты Ультрадыбыстық бақылау мен стероидты емес қабынуға қарсы препараттармен біріктірілген құрсақ қуысының көлденең кеңістігін блоктаудың жаңа мультимодальды әдістемесін қолдана отырып, жалпы хирургиялық абдоминальды операциялардан кейінгі операциядан кейінгі анальгезияның сапасын жақсарту және оның тиімділігін зерттеу. Зерттеудің материалдары мен әдістері: Біз лапароскопиялық операция немесе лапаротомия жасалған және үш бірдей (n=60) топқа бөлінген 180 науқаста ауырсынуды басу нәтижелерін талдадық. Ультрадыбыстық навигация көмегімен іштің көлденең блокадасынан өткен науқастар 3 топқа бөлінді. 1-ші топта іш қуысының көлденең блокадасы ультрадыбыстық навигациямен және стероидты емес қабынуға қарсы кетонал препаратын парентеральді енгізумен бірге күніне 4 рет, операциядан кейінгі кезеңде 8 мл көлемінде қолданылды. 2-ші топта іш қуысының көлденең блокадасы ультрадыбыстық навигациямен және кетонал стероидты емес қабынуға қарсы препараты күніне 2 рет парентеральді енгізумен бірге операциядан кейінгі кезеңде 4 мл көлемінде қолданылды. Күннің бірінші жартысы. 3-ші топта ультрадыбыстық навигация көмегімен тек көлденең абдоминальды блокада қолданылды. Ауырсыну визуалды аналогтық шкала арқылы бағаланды, сондай-ақ пациенттермен хирургтардың Лайкерт шкаласы арқылы ауырсынуды жеңілдетуге қанағаттануы. Статистикалық маңыздылық жұпталмаған екі жақты Студенттің t-тесті арқылы анықталды. Материалды статистикалық өңдеу Statistica v бағдарламалық пакетінің көмегімен жүзеге асырылды. 7.0. Нәтижелер: Операциядан кейінгі кезеңде ауырсыну сезімі Лайкерт шкаласы бойынша және визуалды аналогтық шкала бойынша зерттелді. Бірінші топта пациенттердің анестезияға қанағаттануы 10 науқаста (16,67%) «өтежақсы» болды, бұл үшінші топтағыдан 15% жоғары (р<0,01) және екінші топпен салыстырғанда 6,67% жоғары (p>0,25). ). «Өте жақсы» деген баға бойынша топтар арасында айтарлықтай айырмашылықтар болған жоқ. Бірінші топта «жақсы» деген бағаға 2 (3,33%) науқас болды, бұл екінші топтағыдан 2 есеге 11,67%-ғатөмен (p<0,05) және үшінші топқа қарағанда 26,67% - данастам төмен (p<0,05). p<0,001). Барлық зерттелген топтарда «жаман» және «өте нашар» бағалары байқалмады. Екінші топтағы біршама жақсы нәтижелерге қарамастан, барлық бағалауларда екінші және үшінші топтарарасында айтарлықтай айырмашылықтар болған жоқ. Қорытынды: лапаротомия және лапароскопиялық операциялардан кейін УДЗ бақылауымен күніне 4 рет кетоналды енгізумен біріктірілген іш қуысының көлденең кеңістігін блокаданың мультимодальды әдісі операциядан кейінгі кезеңде сенімді ауырсынуды қамтамасыз етеді.

Резюме Представлены результаты комплексного лечения вилочковой железы, пораженной лимфомойХоджкина. На первом этапе выполнена радикальная операция - удаление массивного опухолевого поражения средостения, с последующей химиотерапией. Безрецидивное (14 летнее) наблюдение за больной, выявило позднее послеоперационное осложнение – релаксация обоих куполов диафрагмы, которое потребовало хирургической коррекции. This article presents the results of complex treatment of Hodgkin lymphoma involving the thymus gland. At the first stage, a radical operation was performed- removal of a massive mediastinal tumor, followed by chemotherapy. Recurrence-free (14-year) examination of the patient revealed a late postoperative complication-relaxation of both diaphragm domes, which required surgical correction. Ходжкин лимфомасымен закымдалған айырша бездің кешенді емінің нәтижелері көрсетілген. Бірінші кезеңде массиивті ісікпен зақымдалған көкірек қуысына операция жасалган, кейіннен химиотерапия. Рецидивсіз 14 жыл, наукасты бакылау операциядан кейінгі кеш асқынулар - диафрагманың екң доғасының релаксациясы, өз кезегінде хирургиялык араласуды кажет етеді.

В данной статье проводится анализ эффективности результатов Программы развития кардиологической и кардиохирургической помощи в Казахстане и ее влияние на основные медико-демографические показатели. На примере Павлодарской области рассматриваются результаты реформирования системы оказания медицинской помощи, согласно принципам преемственности и этапности оказания медицинской помощи, при успешном взаимодействии всех звеньев системы здравоохранения. Централизация кардиологической службы Павлодарской области дала возможность производить объективный мониторинг деятельности первичного звена, профилактических осмотров населения и диспансеризации больных с БСК, обеспечение лекарственными препаратами на льготных условиях, информационной работы с населением, деятельности школ здоровья, медицинской амбулаторной реабилитации, мониторинга кадрового обеспечения и оснащения оборудованием. Программа показала эффективность, с точки зрения медицинской и социальной позиций, обеспечила снижение смертности от болезней системы кровообращения, позволяет рассмотреть предпосылки к упущениям на этапе профилактических мероприятий и ранней диагностики болезней системы кровообращения, что позволит произвести объективный анализ деятельности первичного медико-санитарного звена. This article analyzes the effectiveness of the program for the development of the results of the program for the development of cardiological and cardiac care in Kazakhstan and its impact on the main medical and demographic indicators. On the example of the Pavlodar region, the results of reforming the system of medical care are considered, according to the principles of continuity and staging of medical care, with the successful interaction of all links of the health care system. The centralization of the cardiological service of Pavlodar region made it possible to carry out objective monitoring of the activities of the primary care, preventive examinations of the population and clinical examination of patients with CDS, provision of medicines on preferential terms, information work with the population, the activities of health schools, medical outpatient rehabilitation, monitoring of staffing and equipment. The program has shown efficiency, from the point of view of medical and social effectiveness, provided a decrease in mortality from diseases of the circulatory system., Allows you to consider the prerequisites for omissions at the stage of preventive measures and early diagnosis of diseases of the circulatory system, which will allow an objective analysis of the activities of primary health care. Бұл мақалада кардиологиялық және кардиохирургиялық көмек бағдарламасының эффективтивтілігін дамыту нәтижелерінің анализі жүргізіледі. Павлодар облысының мысалында денсаулық сақтау жүйесінің барлық буындарының өзара әрекеттесуімен медициналық көмектің сабақтастығы мен кезеңделу принциптеріне сәйкес медициналық көмек жүйесін реформалау нәтижелері қарастырылады. Павлодар облысының кардиологиялық қызметін орталықтандыру алғашқы медициналық-санитарлық көмек қызметін объективті бақылауға, тұрғындарды профилактикалық тексеруден өткізуге және ОДЖ-мен ауыратын науқастарды клиникалық тексеруден өткізуге, дәрі-дәрмектерді жеңілдік шарттарымен қамтамасыз етуге, халықпен ақпараттық жұмыс жүргізуге мүмкіндік берді, денсаулық мектептерінің қызметі, медициналық амбулаториялық оңалту, кадрлар мен жабдықтардың мониторингі. Бағдарлама медициналық-әлеуметтік тиімділік тұрғысынан тиімділікті көрсетті, қан айналымы жүйесі ауруларынан болатын өлім-жітімнің төмендеуін қамтамасыз етті. алғашқы медициналық-санитарлық көмек қызметін объективті талдауға мүмкіндік беретін қанайналым жүйесі.

This paper proposes a scheme for optimize treatment of patients with acute lung abscesses and gangrene and developed stepped-block method for their reference. The method consists in determining the key block pathogenetic problems at each stage of the patient and the optimal use of complex treatments corresponding to this block. Complex treatment of acute lung abscess and gangrene using cryoplasm-antienzyme therapy, plasmapheresis treatment methods videobronchoscopical selective catheterization transtracheal bronchi segmental-subsegmental sanation of lung, implementation method step-block management of patients reduces mortality, complications, number of operations, the number of methods of evacuation of purulent content and improves the immediate and long-term results of the disease.

The use of cryosupernatant plasma fraction in the complex treatment of acute lung abscess and gangrene in comparison with a standard conventional complex treatment reduced the number of complications by 20 % and the number of methods of evacuation of purulent fluid from the cavity by 28 %, increase the level of AT III by 11%.Using cryosupernatant plasma fraction in the complex treatment of acute lung abscess and gangrene has reduced according to the number of bronchoscopy in patients with purulent phlegm in the bronchial tree by 36.9 %, from the lack of it in the bronchi by 56.8 %, increase the number of patients with a pale pink bronchial mucosa by 30.1 %, while those with diffuse edema and hyperemia 2 tbsp. By 20.0 %, with edema and diffuse hyperemia 3 tbsp. By 9.9 %.Achieved the following outcomes in the treatment of acute pulmonary abscess and gangrene : the main group of patients recover fully observed more frequently by 24.3 %, the transition process in the chronic process at least 12 % lower than in the comparison group.

The article presents data on the effectiveness of bronchial destenosing in complex treatment of 28 patients with scaring stenosis of bronchi on the background of purulent-inflammatory processes in the lung complicated by acute lung abscess and gangrene of the lungs. For elimination a stenosis was used argon plasma coagulation following a course of sanation bronchoscopy in combination with endobronchial therapy red helium-neon laser for the cupping of the inflammatory process in the wall of bronchi and restoring mucosal site scar. Efficiency of treatment of patients with rubtsove stenosis bronchi as a result of inflammatory processes in the lungs, complicated acute lung abscess and gangrene of the lungs.

It is based on data on 320 of patients with acute abscesses and gangrene of the lung including complicated by pyopneumothorax. Efficiency videobroonhoskopicheskoy posegmentarnoy-subsegmental bronchial sanitation studied in 60 patients. When used in complex treatment posegmentarno-subsegmental bronchi rehabilitation of complications in patients with acute abscesses and gangrene of the lungs was reduced by 30% (p

The aim of the study was to determine the efficacy of plasmapheresis with replacement of plasma loss with cryosupernatant fraction of plasma in combination treatment of acute pulmonary abscess and lung gangrene. The study included a total of 210 patients assigned into two groups. The first group (n=150) received conventional treatment with fresh frozen plasma. The second group (n=60) received the combination treatment with plasmapheresis and replacement of plasma loss with cryosupernatant fraction of plasma. Data of the study showed that the combination treatment with plasmapheresis and replacement of plasma loss with cryosupernatant fraction of plasma increased the level of antithrombin III (by 10.6%) and decreased the numbers of complications (by 20%), pulmonary drainages (by 34.7%), and pulmonary decortications with subtotal parietal pleurectomy (by 3.3%). The number of patients who achieved a full recovery increased by 19.0% in comparison with the control group.

The study aimed to assess the efficacy of the adopted principles of the treatment of lung abscess without sequestration on the example of 2397 patients. Treatment led to the complete recovery in 1731 (72,2%) patients. The 614 (25,6%) patients showed the chronization of the process and 52 (2,2%) died. The surgical treatment of lung abscess without sequestration (performed in cases of uneffective conservative treatment) led to the complete recovery on 45.7% more often and the chronization of the process was registered on 26.8% more seldom, whereas the lethality rate was higher than by conservative treatment on 8%.

The work is devoted to the improving treatment results of patients with ChOBd advancing and bronchoectasias using sanation fibrobronchoscopy performing. The stusy results revealed that the method developed (purulent sputum ejection due to bronchial tree lavage, endobronchial administration of antimicrobial drugs, laser radiation of bronchial mucus membrane etc.) improves drainage function of bronchial tree and local inflammation process course, decrease rate of advancing in the first year since the treatment onset.