
Bu çalışmada Platon’a atfedilen Alkibiades I diyaloğu merkeze alınarak, Sokrates’in “Kendini tanı!” buyruğunun insan, toplum ve ahlak tasavvurunu nasıl temellendirdiği incelenmektedir. Diyalogda güzellik, soyluluk ve iktidar hırsı gibi dışsal değerlerle tanınan genç Alkibiades, Sokrates tarafından cehaletiyle yüzleştirilerek özünü aramaya davet edilir ve böylece pedagojik bir dönüşüm sahnelenir. Alkibiades’in çifte cehaletten arındırılması, benliğin katmanlarının ayrıştırılması ve değerlerin yeniden yapılandırılması süreci hem argümantatif hem de psikolojik boyutlarıyla ele alınmaktadır. Bu süreçte kendini tanımanın, salt bir içe bakış değil, “öteki” ile kurulan diyalog neticesinde şekillenen diyalektik ve ilişkisel bir keşif olduğu ortaya konulmaktadır. İnsanın özünün bedende değil ruhta bulunduğu tespitinden hareketle gerçek değer hiyerarşisinin ve siyasi meşruiyetin ancak ruhun erdemle yetkinleşmesine dayandığı argümanı analiz edilmektedir. Aynı zamanda toplumun çarpık değerler sistemi ve kitlenin bireye tuttuğu aynanın onun kendini keşfetmesini nasıl engellediği de tartışılmaktadır. Ne var ki bu felsefi idealin trajik sınırları da gösterilmektedir: Sokrates’in pedagojik çabası, toplumun çarpık değerler sisteminin ve kitlesel aynalığın yarattığı baskıyı kırmaya yetmemiş ve Alkibiades dışsal onayın cazibesine kapılmıştır. Çalışmanın son ekseni, diyaloğun bu trajik teşhisini günümüzün gerçekliğiyle ilişkilendirmektedir. Antik dünyada yalnızca seçkinler için bir tehlike teşkil eden “kitlenin aynalığı”, dijitalleşen çağda kitlesel ölçekte her bireyi kuşatan varoluşsal bir meydan okumaya dönüşmüştür. Sanal imgelerin ve toplumsal beğeni mekanizmalarının benliğin inşasında merkezi bir rol üstlendiği bu çağda, kişinin özüne dönerek kendini tanıması antik döneme kıyasla çok daha çetin bir mücadele gerektirmektedir. Sonuç olarak kendini tanıma hem bireysel erdemin hem de adil toplumsal düzenin temel şartı olarak konumlanırken, Alkibiades I bugünün insanına tutulmuş güncel ve sarsıcı bir ayna olarak ortaya konulmaktadır.
This study examines the role of the transition from Islamism to post-Islamism in Türkiye in the articulation, perception, and negotiation of feminist discourses among Muslim women's groups and how this transformation has affected the political, socio-cultural, and phenomenological implications for women's identities and experiences of public space. The transition from Islamism to post-Islamism in Türkiye marks a multidimensional transformation process shaped by local and global dynamics. Post-Islamist thought has provided a platform for discussing gender equality through religious teachings while criticizing traditional Islamism's more rigid interpretations of women. Muslim women's negotiation of gender roles has emerged as a dynamic process that conflicts with spiritual teachings and social norms. Under the influence of post-Islamism, Muslim women are reinterpreting religious norms and developing an egalitarian approach at both individual and societal levels. This study reveals how the ideological, socio-cultural, and political transformations of post-Islamism, feminist thought, and gender equality are shaped among Muslim women's groups. In the survey, the phenomenological method was used within the scope of the qualitative research approach. Within the scope of the research, research data were collected through in-depth interviews with 21 people. Phenomenological data analysis and inductive thematic analysis were used to analyze the data. The research data were analyzed through seven main themes: ideological, socio-political, and socio-cultural changes; relations with feminist discourses; gender experiences; religious and cultural identity negotiations; socio-cultural challenges; women's rights; activism; and social roles within the family. In conclusion, the research highlights how this transformation has transformed Muslim women's processes of identity formation, their redefinition of social and familial roles, their engagement with feminist discourses, and the potential of feminist activism in the post-Islamic context to advance gender justice.
Bu makale, Semavi dinlerin ateşe yaklaşımını ve antik Mezopotamyalıların ateş tanrısı Gibi/Girra nezdinde ateşe yaklaşımlarını karşılaştıran bir araştırma makalesidir. Ateş, bulunduğundan bu yana birçok dinde kendini tapınım bulmuş ve birçok mite konu olmuştur. Ateşin ısıtıcı ve yok edici özelliklerinden dolayı antik Mezopotamyalılar ateşe kutsallık atfetmişler ve bir de ateş tanrısı yaratarak ona tapmışlardır. Bunun yanında bazı ritüeller vasıtasıyla ateş tanrısından günahlarının affedilmesi veya dualarının kabul olmasını istemişlerdir. Semavi dinler ise ateş, tanrının kendini göstermesinin bir aracı olmuştur. Ateş, fayda verici ve cezalandırıcı özelliklerinden dolayı bu dinler için tanrının fiili ve kudretinin bir temsili olmuştur.Antik Mezopotamyalılar, kendileri için faydalı veya zararlı olan olgulara kutsallık atfetmişlerdir. Bu bağlamda Sümerce GİBİL, Akadça Girra dedikleri bir ateş tanrısı yaratmışladır. Neredeyse hiç antropomorfik temsili bulunmayan bu tanrı, meşale ile temsil edilmiştir. Birçok tanrı listesinde kendisine yer bulan Gibil/Girra, ateşin ısıtıcı ve yakıcı özelliklerinden dolayı güneşe de benzetilmiştir. İkinci planda bir tanrı olmasına rağmen ısıtıcı özelliği ve büyüleri ortadan kaldırmak için yapılan ritüellerde ona başvurulduğu için önemini korumuştur. Kendisine verilen isimler ve sıfatlar; cellat, mükemmel, ışık, yargıç, yüksek, yüce, saf, yakan, prens, eritici, arındırıcı, fırtına ve cesur şeklindedir. Çivi yazılı metinlerde ve ilahi metinlerde çokça anılan bu tanrı, zamanla özelliklerini Babil ulusal tanrısı Marduk’a bırakarak unutulmuştur.
This study aims to provide a comparative analysis of the concept of dietary moderation by exploring similarities and differences between the Islamic Prophetic nutritional approach and contemporary Western dietary theories. It addresses the research gap arising from a scarcity of studies integrating the value-based and behavioural dimensions inherent in the Prophetic model with the scientific rigour of modern Western nutritional frameworks. The research employed descriptive-analytical and comparative methodologies. Relevant prophetic texts on dietary moderation were collected and classified into thematic categories focusing on portion control and food quality enhancement, interpreted through authoritative Hadith commentaries. Concurrently, a systematic literature review of recent Western nutritional literature was conducted, highlighting eight key dietary theories, including the Mediterranean Diet and the Dietary Approaches to Stop Hypertension (DASH), to identify points of convergence and divergence between the two paradigms and to evaluate their structural characteristics and practical applicability. Results demonstrated clear alignment between both paradigms in principles related to portion control, food quality improvement, and emphasis on natural foods. However, the Prophetic approach distinctly incorporates additional dimensions: ethical (gratitude), social (food sharing), and spiritual (fasting). The study recommends adopting a model termed "Holistic Moderation", integrating the profound ethical depth of Islamic teachings with the empirical precision of Western science to achieve comprehensive health equilibrium.
Bu çalışmanın amacı; suçluluk, günahkârlık ve pişmanlık duyguları üzerinde dinî inancın rolünü ortaya koymaktır. Durum çalışması deseninin benimsendiği bu nitel araştırmada, katılımcı odak grubunu Samsun T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumundaki adli suçlardan tutuklu ve hükümlü 25 kadın oluşturmaktadır. “Suçun Cinsi, Suça İten Sebepler, Adil Dünya İnancı ve Allah Algısı, Günahkârlık-Pişmanlık ve Tövbe Süreci, Dinî Hayat, Dinî İyileşme ve Dönüşüm Süreci” şeklinde altı ana tema çevresinde, yarı yapılandırılmış mülakat tekniği üzerinden derinlemesine görüşmeler yapılarak veriler toplanmıştır. Tematik analiz ve hibrit yaklaşım uygulanarak çözümlenen bulgulara göre; genel eğilim dünyayı adil görmeme yönündedir. Suç davranışının farkında olmakla beraber sorumluluğun reddedildiği ve günah algısının zarar odaklı değerlendirmeler üzerinden şekillendiği görülmüştür. Tövbe, geleneksel bir dinî uygulama ve yaşanan zorlukların son bulması isteğine dair bir yakarış ifadesi olarak anlam bulmuş ancak dönüşüm sürecine katkı sağlayan ve yeniden başlama kararlığı düşündüren bir motivasyon oluşturmamıştır. Ceza infaz süreci, katılımcıların destek arayışlarını ve dinî yönelimlerini arttırmıştır. Dinî hayatın suçtan uzak tutabileceği kabul edilmiş ancak kötü şartlar iyileşmediği sürece suç tekrarının kaçınılmaz olabileceği vurgulanmıştır. Suç tekrarını önlemede suçluluk, günahkârlık ve pişmanlık duygularının dönüştürücü bir tövbe deneyimine evrilebilmesi, dinî ve ahlaki değerlerin bireyin hayatında özümsenmesiyle mümkün görünmektedir. Sonuç olarak; dinî inancın suçluluk, günahkârlık ve pişmanlık duyguları üzerinde tek başına değişim-dönüşüm sağlayan bir unsur olmadığı, suç bireysel bir tercih olarak değerlendirilse de davranışın arka planda yer alan aile içi dinamiklerin, sosyoekonomik koşulların ve psikososyal boyutların yadsınamaz bir öneme sahip olduğu; zorlu hayat olayları karşısında dinî yönelimin dönüştürücü olmasa da teselli ve rahatlama unsurları aracılığıyla olumlu katkılar sunduğu ortaya çıkmıştır.