فاجعه‌آمیزی به عنوان یک راهکار مقابله ای ناسازگار با درد تاثیرات منفی گسترده‌ای برسطح سازگاری و نیز کیفیت زندگی روانی ـ اجتماعی بیماران درد مزمن تحمیل می‌کند. این اثرات منفی، حتی بعد از کنترل افسردگی و اضطراب، پیش بینی کنندۀ مهّم وجود افکار خودکشی و شدت افکار مذکور است. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین شدت درد و فاجعه آمیزکردن درد با افکار خودکشی و نیز وارسی نقش تعدیل کنندۀ فاجعه آمیزی درد بر رابطه شدت درد و خودکشی در نمونه‌ای از بیماران مبتلا به درد مزمن است. روش: در این مطالعه 264 بیمار درد مزمن مراجعه کننده به چند درمانگاه خصوصی و دولتی شهر تهران با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و مقیاس‌های افکار خودکشی، فاجعه آمیزی درد و شدت درد را کامل کردند. داده های به دست آمده، با رعایت پیش فرض‌های آماری لازم، با استفاده از روش های همبستگی پیرسون و رگرسیون سلسه مراتبی مورد تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: براساس تحلیل های انجام شده همبستگی‌های معناداری بین افکار خودکشی با شدت درد (01/0, p < 30/0r=) و افکار خودکشی و فاجعه‌آفرینی (01/0, p < 48/0r=) وجود دارد. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون نقش تعدیل کننده فاجعه‌آمیزی درد را در رابطه شدت درد و افکار خودکشی نشان می دهد. نتیجه‌گیری: رابطه معنادارای بین شدت درد و افکار خودکشی در بیماران درد مزمن وجود دارد و فاجعه آفرینی می تواند چنین رابطه ای را تعدیل کند. بنابراین جهت کاهش افکار خودکشی علاوه بر کاهش شدت درد، می توان در برنامه های درمانی، تمرکز بر کنترل افکار فاجعه آفرین را پیشنهاد کرد.

مقدمه: هر چند شواهدی درباره ارتباط متغیرهای شناختی و افسردگی در بیماران درد مزمن وجود دارد اما اینکه آیا ارتباط مذکور پس از کنترل اثر متغیرهای مداخله‌گر همچنان باقی می‌ماند یا خیر، مورد وارسی کافی قرار نگرفته است. از این رو پژوهش حاضر با هدف بررسی سهم خودکارآمدی و فاجعه آفرینی درد در پیش بینی افسردگی پس از کنترل اثر شدت درد و توقف فعالیت‌ها بر اثر درد انجام شد. روش: پژوهش حاضر دارای طرحی مقطعی و از نوع همبستگی است که در آن 245 بیمار مبتلا به درد مزمن، به شیوه نمونه‌گیری در دسترس، در فاصله زمانی 6 ماه از هفت مرکز درمانی درد شهر تهران انتخاب شدند. این افراد مقیاس‌های اطلاعات جمعیت‌شناختی، شدت درد، افسردگی، خودکارآمدی و فاجعه آفرینی را تکمیل کردند. داده‌های به دست آمده با محاسبه ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چند متغیره از نوع سلسله مراتبی مورد تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: ارتباط معناداری بین خودکارآمدی و فاجعه آفرینی درد با شدت درد، افسردگی و تعداد روزهای توقف فعالیت بر اثر درد (01/0P≤) وجود داشت. در تحلیل رگرسیون، خودکارآمدی و فاجعه آفرینی توانستند افسردگی را فراتر از اثر شدت درد و توقف فعالیت‌ها بر اثر درد نیز پیش بینی کنند. نتیجه‌گیری: با توجه به اینکه درد شدید، احساس خودکارآمدی ضعیف و افکار فاجعه آفرین زیاد، خلق افسرده را در بیماران درد مزمن پیش بینی می‌کند لذا اگر در کنار برنامه درمانی این بیماران برای کاهش درد، از راهکارهای شناختی مربوط به افزایش باورهای خودکارآمدی و کاهش افکار فاجعه آفرینی نیز استفاده شود، می‌توان به پیشگیری از افسردگی این بیماران کمک کرد.

Aim and Background : There is a relation between patients' levels of physical functioning and their acceptance of chronic pain. However, this relation has not been examined amongst Iranian chronic pain patients. The purpose of this paper was to evaluate the relation between acceptance of chronic pain and physical disability. Methods and Materials : In a descriptive-correlational study, convenience sampling was used to select 245 chronic pain patients from pain clinics in Tehran, Iran during spring and summer of 2010. The participants completed the Chronic Pain Acceptance Questionnaire (CPAQ) and a demographic questionnaire. They also provided information about physical disability, pain intensity, and daily dysfunction. Data was analyzed using Pearson's correlation and multiple hierarchical regression models. Findings : There were significant relations between acceptance of pain and pain intensity and disability (P < 0.001). According to the regression model, acceptance of pain could predict a significant proportion of variance of disability scales (i.e. physical disability and daily dysfunction) (P < 0.0001). Therefore, it was a better predictor of disability compared to over pain intensity, gender, education, and pain duration. Conclusions : Chronic pain acceptance is an important factor in reducing the perceived disability in chronic pain patients. Therefore, acceptance-based treatment methods are helpful to decrease pain-related disability. Keywords : Chronic pain, Acceptance, Pain intensity, Disability, Daily dysfunction.